Trao đổi với chí chiều 13/4, GS.TS Phan Trọng Lân – Cục trưởng Cục Y tế dự phòng, Bộ Y tế cho hay: Hiện Việt Nam chưa thay đổi khuyến cáo về tiêm vaccine COVID-19. Vaccine COVID-19 hiện nay dù còn hạn chế trong hiệu quả phòng lây nhiễm biến chủng Omicron, nhưng vẫn phòng được ca nặng và nhập viện, tử vong một cách hiệu quả.
Đến nay Việt Nam đã tiêm hơn 266 triệu liều vaccine COVID-19 các mũi khác nhau. Với liều cơ bản, chúng ta bao phủ gần như 100% cho đối tượng từ 12 tuổi trở lên; mũi 3, 4 cũng đạt tỷ lệ cao 80-90%, việc tiêm cho trẻ từ 5 đến – dưới 12 tuổi mũi 1 cũng lên đến 90%, mũi 2 là gần 77%. Việt Nam là một trong số quốc gia tiêm chủng COVID-19 cao trên thế giới. Tuy nhiên có nơi, có chỗ tỷ lệ tiêm chưa đạt như mong muốn, đặc biệt ở đối tượng nguy cơ cao.
Theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới, vaccine vẫn là biện pháp hiệu quả, tăng miễn dịch với biến chủng Omicron, giảm ca tăng nặng và tử vong.
– Phần lớn người dân nước ta tiêm mũi 3 đã rất lâu, có khi cả năm. Vậy hiện giờ khả năng bảo vệ của vaccine như thế nào, thưa ông ?
GS.TS Phan Trọng Lân: Đánh giá về khả năng bảo vệ của vaccine phòng COVID-19 thì mục tiêu của vaccine là giảm nặng, nhập viện, giảm tử vong.
Tuy nhiên, các nghiên cứu về miễn dịch trên các đối tượng đã tiêm các mũi 1,2,3 và 4 vaccine COVID-19 đến nay còn chưa đầy đủ. Chúng tôi sẽ tiếp tục theo dõi những nghiên cứu trên thế giới và khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới để tiếp tục đưa ra lịch tiêm chủng phù hợp. Sắp tới chúng ta sẽ rà soát để làm thế nào có khuyến cáo kịp thời và đúng thời điểm.
Thực tế số lượng vaccine hiện nay dựa trên nhu cầu đề xuất của các địa phương. Vì thế nơi nào có đề xuất, Bộ Y tế sẽ tham mưu để làm cân đối đầy đủ. Chúng ta căn cứ trên bối cảnh từng đặc điểm dịch tễ để tiêm phòng cho người dân.
Đôi khi tiêm sớm quá trong bối cảnh dịch đang được kiểm soát sẽ làm lãng phí nguồn lực. Chúng ta cần sự thận trọng, sử dụng hiệu quả vaccine.
– Ông có khuyến cáo gì với người dân và cộng đồng trong công tác phòng chống dịch COVID-19 hiện nay?
GS.TS Phan Trọng Lân: Theo dự báo của các nhà khoa học và Tổ chức Y tế thế giới, virus SARS-CoV-2 vẫn tồn tại. Để điều này không ảnh hưởng đến cuộc sống, cần tập trung bảo vệ tối đa đối tượng nguy cơ cao, lực lượng y tế tuyến đầu…
Mục tiêu giai đoạn tới là giảm nhập viện, trở nặng, tử vong, tránh quá tải hệ thống y tế, giữ vững thành quả phòng chống dịch, do đó một trong những nhiệm vụ hiện nay là tập trung bảo vệ đối tượng nguy cơ cao (người cao tuổi, có bệnh nền, suy giảm miễn dịch, phụ nữ mang thai), tiêm phòng đủ liều, đúng lịch theo các khuyến cáo của Bộ Y tế. Các địa phương cần rà soát lại tất cả các đối tượng này.
Để giảm bớt sự lây nhiễm, chúng tôi khuyến cáo người dân tiếp tục thực hiện 2K (Khẩu trang-Khử khuẩn) + Vaccine.
Việc đeo khẩu trang trong các cơ sở khám chữa bệnh; Trên các phương tiện công cộng là yêu cầu phòng chống dịch.
Với những người có nguy cơ cao dễ chuyển biến nặng và có nguy cơ tử vong khi mắc COVID-19 (như: người cao tuổi, người có bệnh nền, người bị suy giảm miễn dịch, phụ nữ mang thai) khi đến nơi đông người, môi trường ít thông thoáng thì nên đeo khẩu trang; đồng thời phải tiêm chủng vaccine đúng lịch, đủ liều theo khuyến cáo của Bộ Y tế.
Tôi cũng nói thêm, một trong những điểm Tổ chức Y tế thế giới băn khoăn, có nhiều ý kiến trái chiều là dỡ bỏ tình trạng khẩn cấp y tế toàn cầu.
Trong cuộc họp vào tháng 1, Tổ chức Y tế thế giới xác định tiếp tục nghiên cứu giai đoạn chuyển đổi trong khi các biện pháp chống dịch của các nước chưa đầy đủ để tránh rủi ro. Từ tháng 1 đến nay số mắc, tử vong do COVID-19 trên thế giới giảm nhiều.
Vì thế, chúng ta hy vọng tháng 5 sắp tới Tổ chức Y tế thế giới họp sẽ có quyết định đầy đủ. Với diễn biến hiện nay, dịch có thể đi theo kịch bản dù có các biến thể phụ nhưng vẫn ổn định, tiến tới có thể trở thành bệnh có thể mắc, có thể nhập viện, có thể tử vong đặc biệt trên đối tượng nguy cơ cao nhưng nó sẽ không làm xáo trộn xã hội. Lúc đó nó trở thành coi như bệnh thông thường./.
Nguồn báo Sức khỏe & Đời sống
