Bệnh Rubella (Sởi Đức)

1. Bệnh Rubella là gì ?

Bệnh Rubella, còn gọi là sởi Đức, là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus Rubella gây ra. Bệnh thường có biểu hiện nhẹ hơn so với bệnh sởi, nhưng lại đặc biệt nguy hiểm đối với phụ nữ mang thai, nhất là trong 3 tháng đầu, vì có thể gây dị tật bẩm sinh cho thai nhi.

2. Đối tượng dễ mắc bệnh

Rubella có thể gặp ở mọi lứa tuổi, nhưng dễ mắc nhất ở các nhóm sau:

– Trẻ em chưa được tiêm vắc xin phòng bệnh

– Thanh thiếu niên và người lớn chưa có miễn dịch

– Phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ, đặc biệt là phụ nữ mang thai

– Những người sống trong môi trường đông đúc như trường học, khu dân cư

3. Con đường lây truyền chủ yếu

Bệnh Rubella lây lan chủ yếu qua:

– Đường hô hấp: Khi người bệnh ho, hắt hơi, nói chuyện phát tán virus ra không khí.

– Tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết mũi họng của người bệnh

– Lây từ mẹ sang con trong thời kỳ mang thai (đây là con đường lây nguy hiểm nhất)

4. Biểu hiện, triệu chứng của bệnh

Sau khi nhiễm virus khoảng 14 – 21 ngày, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng:

– Sốt nhẹ (37,5 – 38,5°C)

– Phát ban dạng dát sẩn, màu hồng nhạt, lan từ mặt xuống toàn thân

– Sưng hạch bạch huyết, đặc biệt ở sau tai, sau gáy

– Đau đầu, mệt mỏi, chán ăn

– Đau khớp (thường gặp ở người lớn, nhất là phụ nữ)

Lưu ý: Một số trường hợp có thể không có triệu chứng rõ ràng nhưng vẫn có khả năng lây bệnh.

5. Tác hại của bệnh Rubella

Rubella thường là bệnh nhẹ, nhưng có thể gây hậu quả nghiêm trọng:

– Ở người bình thường: có thể gây viêm khớp, viêm não (hiếm gặp)

– Ở phụ nữ mang thai: gây hội chứng Rubella bẩm sinh với các dị tật như:

+ Điếc bẩm sinh; Tim bẩm sinh; Đục thủy tinh thể; Chậm phát triển trí tuệ; Sảy thai, thai chết lưu

Đây là tác hại nghiêm trọng nhất của bệnh Rubella, ảnh hưởng lâu dài đến chất lượng dân số.

6. Cách xử trí khi mắc bệnh Rubella (Sởi Đức)

Khi mắc bệnh Rubella, người bệnh cần bình tĩnh vì đa số trường hợp bệnh diễn biến nhẹ. Tuy nhiên, cần xử trí đúng cách để tránh biến chứng và lây lan cho cộng đồng

– Nghỉ ngơi và theo dõi sức khỏe: Nghỉ ngơi tại nhà, hạn chế vận động mạnh; Theo dõi thân nhiệt, tình trạng phát ban, đau khớp; Tránh tiếp xúc với người khác, đặc biệt là phụ nữ mang thai

– Hạ sốt, giảm triệu chứng: Nếu sốt ≥ 38,5°C: dùng thuốc hạ sốt như Paracetamol theo đúng liều; Lau mát bằng nước ấm; Uống nhiều nước (nước lọc, nước trái cây, oresol nếu cần); Không dùng Aspirin cho trẻ em vì có thể gây biến chứng nguy hiểm.

– Khi nào cần đến cơ sở y tế ?

Cần đến cơ sở y tế ngay nếu có các dấu hiệu: Sốt cao liên tục không hạ; Đau đầu nhiều, co giật; Nôn nhiều, mệt lả; Phát ban kéo dài hoặc bất thường; Phụ nữ đang mang thai nghi mắc Rubella

– Lưu ý đặc biệt đối với phụ nữ mang thai: Khi nghi ngờ nhiễm Rubella cần đi khám ngay; Bác sĩ sẽ tư vấn xét nghiệm và theo dõi thai kỳ; Tuyệt đối không tự ý điều trị tại nhà

– Thời gian cách ly:

+ Người bệnh nên cách ly ít nhất 7 ngày kể từ khi phát ban

+ Tránh đến nơi đông người như trường học, nơi làm việc

7. Cách phòng bệnh Rubella

Để phòng bệnh hiệu quả, cần thực hiện các biện pháp sau:

a) Tiêm vắc xin đầy đủ

– Tiêm vắc xin Rubella hoặc vắc xin phối hợp sởi – quai bị – Rubella (MMR)

– Trẻ em cần được tiêm đúng lịch

– Phụ nữ nên tiêm phòng trước khi mang thai ít nhất 3 tháng

b) Giữ gìn vệ sinh cá nhân

– Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng

– Che miệng khi ho, hắt hơi