Tết Nguyên đán là dịp mà thực phẩm được tiêu thụ nhiều nhất trong năm. Lợi dụng cơ hội này, nhiều đối tượng xấu đã vận chuyển, buôn bán nhiều loại thực phẩm giả, kém chất lượng gây ảnh hưởng trực tiếp đến lợi ích của người tiêu dùng và uy tín, thương hiệu của doanh nghiệp, đặc biệt là sức khỏe của người sử dụng. Vì vậy, việc tìm hiểu và phòng chống lại tình trạng thực phẩm giả, kém chất lượng là rất cần thiết.
1/Thế nào là thực phẩm giả, kém chất lượng?
* Thực phẩm giả là sản phẩm thực phẩm được sản xuất ra có hình dáng giống như những sản phẩm thực phẩm được Nhà nước cho phép sản xuất, nhập khẩu và tiêu thụ trên thị trường nhưng chất lượng và giá trị sử dụng không giống với sản phẩm gốc.
Ví dụ: họ tẩy xóa, sửa chữa, hoặc in ấn nhãn mác giống với nhãn mác sản phẩm của cơ sở, doanh nghiệp khác; làm giả cách đóng gói, bao bì hoặc thông tin chỉ dẫn nguồn gốc, xuất xứ không đúng thực tế,…
* Thực phẩm kém chất lượng là khi sản phẩm thực phẩm đó:
– Có hàm lượng chất dinh dưỡng thấp hơn tiêu chuẩn công bố;
– Có thành phần các chất không đúng như tiêu chuẩn quy định;
– Có thành phần các chất trong thực phẩm có hàm lượng không nằm trong giới hạn cho phép;
– Chứa thành phần độc hại, chất ô nhiễm gây ảnh hưởng xấu đến sức khỏe người tiêu dùng;
– Đồ bao gói không đảm bảo tiêu chuẩn chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm;
– Bị hư hỏng biến chất do điều kiện bảo quản không đảm bảo.
2/ Cách phòng tránh thực phẩm giả, kém chất lượng:
– Để mua được thực phẩm an toàn, trước tiên nên lựa chọn mua ở những cửa hàng, nơi bán hàng uy tín, có địa chỉ kinh doanh rõ ràng.
– Người tiêu dùng cần nâng cao ý thức cảnh giác, tìm hiểu kỹ về các sản phẩm thực phẩm mà mình quan tâm sử dụng. Xã hội ngày càng phát triển, trên kênh thông tin đại chúng, internet có rất nhiều chương trình cảnh báo người tiêu dùng, định hướng và giúp chúng ta có những hiểu biết cụ thể hơn trong việc phân biệt sản phẩm thực phẩm. Người tiêu dùng nên tìm hiểu cách phân biệt thật giả, kiểm tra kỹ lưỡng các sản phẩm mà mình muốn sử dụng.
– Một số lưu ý góp phần giúp người tiêu dùng có thể phân biệt thực phẩm giả, hàng kém chất lượng so với hàng thật.
+ Quan sát trên tem, nhãn hàng hóa bao gói về màu sắc, hình dáng, kiểu chữ, mực in, tem chống hành giả, thông tin, mã vạch, … hoặc xem xét trạng thái của thực phẩm (hình dạng, màu, mùi, vị,… ) có điều gì bất thường không? Không mua, sử dụng các sản phẩm có tem nhãn in không rõ ràng, chữ in không sắc nét, tên gọi sản phẩm không đúng với công bố của nhà sản xuất; hoặc các sản phẩm có màu, mùi, vị,… bất thường.
+ Dùng 1 số mẹo nhỏ để thử chất lượng sản phẩm (tùy loại thực phẩm) như: đốt, dùng nước,…
– Khi mua thực phẩm không nên mang tâm lý yêu thích hàng giá rẻ, hàng ngoại, hàng độc, lạ,… hoặc quá tin vào những lời quảng cáo khoa trương của người bán hàng để tránh bị lợi dụng.
– Khi phát hiện hành vi sản xuất, mua bán thực phẩm giả, kém chất lượng nên phản ánh, tố giác ngay với cơ quan chức năng, cơ quan bảo vệ người tiêu dùng tại địa phương, để có phương án xử lý kịp thời.
Vấn nạn hàng gian, hàng giả, hàng kém chất lượng gây bức xúc cho xã hội rất lớn, đặc biệt đối với mặt hàng thực phẩm vì khả năng gây nguy hại trực tiếp đến sức khỏe con người. Để ngăn chặn vấn nạn này, bên cạnh sự vào cuộc quyết liệt của các cơ quan chức năng thì các doanh nghiệp sản xuất cũng cần có nhiều động thái tích cực trong việc tuyên truyền cho người bán lẫn người tiêu dùng nắm bắt sản phẩm giả, thật. Và trên hết, chính bản thân người tiêu dùng cũng phải cẩn trọng trong việc lựa chọn thực phẩm, không sử dụng thực phẩm giả, kém chất lượng và khi phát hiện phải mạnh dạn phản ánh với cơ quan chức năng./.
Phan Thị Ngọc Bích – TTYT huyện Thoại Sơn
