Trong thời gian gần đây, Bệnh viện đa khoa An Giang ghi nhận số ca uốn ván phải nhập viện có xu hướng gia tăng và luôn có bệnh nặng nằm ở khoa Hồi sức tích cực. Đáng lo ngại, đa số người bệnh đều xuất phát từ những vết thương rất nhỏ như đạp phải đinh, gai đâm, trầy xước khi làm vườn, tai nạn lao động hoặc vết cắn của động vật nhưng không được xử trí đúng cách và không được tiêm phòng đầy đủ.
Uốn ván là bệnh nguy hiểm như thế nào ?
Uốn ván là bệnh nhiễm khuẩn cấp tính do độc tố của vi khuẩn Clostridium tetani gây ra. Vi khuẩn tồn tại rất nhiều trong đất, bụi bẩn, phân động vật và có thể xâm nhập vào cơ thể qua các vết thương hở.
Sau thời gian ủ bệnh từ vài ngày đến vài tuần, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng:
- Cứng hàm, khó há miệng.
- Cứng cổ, đau mỏi cơ.
- Co cứng cơ toàn thân, co giật dữ dội.
- Khó thở do co thắt cơ hô hấp.
- Có thể dẫn đến suy hô hấp, ngừng tim và tử vong nếu không điều trị kịp thời.
Ngay cả khi được điều trị tích cực, người bệnh thường phải nằm Bệnh viện nhiều tháng, cần thở máy và chăm sóc đặc biệt. Nếu may mắn cai được máy thở, chi phí hàng trăm triệu đồng, di chứng để lại rất nặng nề phải thở qua lổ mở khí quan một thời gian dài. Còn nếu bị nhiễm trùng bệnh viện, nhiễm trùng ổ loét do nằm lâu, suy dinh dưỡng…thì phải điều trị vô cùng khó khăn có tử vong bất cứ lúc nào.
Chi phí điều trị rất lớn, trong khi bệnh hoàn toàn có thể phòng ngừa được bằng tiêm vắc xin.
Những ai có nguy cơ cao ?
- Người làm nông nghiệp, làm vườn.
- Công nhân xây dựng, cơ khí, thợ sửa chữa.
- Người thường xuyên tiếp xúc với đất, bùn hoặc phân động vật.
- Người cao tuổi chưa được tiêm nhắc lại vắc xin.
- Người bị tai nạn giao thông, tai nạn lao động.
- Người bị đâm bởi đinh, gai, kim loại gỉ hoặc các vật sắc nhọn.
Khi bị vết thương cần làm gì?
Nếu bị đâm, cắt hoặc trầy xước:
- Rửa ngay vết thương dưới vòi nước sạch.
- Rửa kỹ bằng xà phòng và loại bỏ dị vật nếu có thể.
- Sát khuẩn bằng dung dịch phù hợp.
- Đến cơ sở y tế để được đánh giá nguy cơ và chỉ định tiêm phòng nếu cần.
- Không nên chủ quan vì vết thương nhỏ vẫn có thể gây uốn ván.
- Tiêm vắc xin là biện pháp phòng bệnh hiệu quả nhất
Mọi người nên:
- Tiêm đủ các mũi vắc xin theo chương trình tiêm chủng.
- Tiêm nhắc lại mỗi 10 năm để duy trì miễn dịch.
- Phụ nữ mang thai cần được tiêm phòng theo hướng dẫn của ngành y tế nhằm bảo vệ cả mẹ và trẻ sơ sinh.
- Sau các vết thương có nguy cơ cao, cần đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt để được xem xét tiêm -vắc xin và/hoặc huyết thanh kháng uốn ván khi có chỉ định.
Thông điệp dành cho cộng đồng
Đừng xem nhẹ những vết thương nhỏ. Một vết đâm tưởng như đơn giản cũng có thể dẫn đến bệnh uốn ván nguy hiểm nếu không được xử trí đúng cách.
Hãy:
- Xử trí sạch vết thương ngay sau khi bị chấn thương.
- Đến cơ sở y tế để được tư vấn và tiêm phòng khi cần.
- Kiểm tra lại lịch tiêm chủng của bản thân và người thân.
- Chủ động tiêm nhắc vắc xin đúng thời điểm.
Phòng bệnh luôn đơn giản, an toàn và ít tốn kém hơn rất nhiều so với điều trị. Chủ động tiêm vắc xin chính là cách bảo vệ bản thân, gia đình và cộng đồng trước bệnh uốn ván./.
BSCKII Phạm Ngọc Kiếu Trưởng Khoa Hồi sức BVĐK An Giang
