Theo Tổ chức Y tế thế giới, rượu, bia đứng hàng thứ 5 trong 10 nguyên nhân gây tử vong cao nhất trên toàn cầu. Rượu, bia và các loại đồ uống có cồn nói chung gây ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe con người. Ngoài các tác hại dễ nhận thấy sau khi uống rượu, bia như đau đầu, buồn nôn, chóng mặt, mệt mỏi, chất cồn trong rượu, bia còn ảnh hưởng đến nhiều cơ quan trong cơ thể, nhất là điều khiển phương tiện tham gia giao thông khi đã sử dụng rượu, bia là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến các vụ tai nạn, gây thương tích và cướp đi sinh mạng rất nhiều người.
Rượu bia là đồ uống có cồn, được sử dụng khá phổ biến trong đời sống xã hội. Tuy nhiên, việc lạm dụng rượu bia đang gây ra nhiều hệ lụy nghiêm trọng đối với sức khỏe, gia đình và toàn xã hội. Phòng, chống tác hại của rượu bia là trách nhiệm của mỗi cá nhân và cả cộng đồng.
Tác hại của rượu bia đến gan
Gan là một cơ quan nội tạng vô cùng quan trọng, đóng vai trò trung tâm trong việc điều hòa hoạt động của cơ thể. Khác với tim và thận, chúng ta không thể thiếu gan và vẫn sống được
Tiêu thụ rượu bia quá mức có thể gây ra nhiều vấn đề cho gan. Điều đó có thể dẫn đến tình trạng gan nhiễm mỡ, ảnh hưởng đến chức năng của nó. Hơn nữa, một số người khi uống rượu thường xuyên còn có nguy cơ mắc bệnh xơ gan, một tổn thương gan tiến triển không thể đảo ngược. Bệnh nhân xơ gan cũng có thể gặp các biến chứng nguy hiểm khác như nôn ra máu, nhiễm trùng dịch cổ trướng.
Lạm dụng rượu bia ảnh hưởng đến hệ thần kinh
Nhiều người sử dụng rượu để giải tỏa tâm trạng buồn chán, nhưng thực chất nó càng khiến họ phiền não thêm. Uống rượu thường xuyên có liên quan đến các vấn đề tinh thần như trầm cảm, lo âu, thậm chí tự tử
Cồn trong rượu có ảnh hưởng không tốt đến não bộ. Sự biến đổi do cồn gây ra không thể đảo ngược, khiến người uống ngày càng trở nên lo âu, trầm cảm, căng thẳng và có tính cách xấu hơn.
Nguy cơ mắc Ung thư
Nghiên cứu cho thấy uống rượu có thể làm tăng nguy cơ mắc một số loại ung thư. Theo giáo sư Linda Bauld từ Trung tâm nghiên cứu thuốc lá và rượu ở Anh, có bằng chứng vững chắc rằng rượu có liên quan đến ung thư vòm họng, ung thư thực quản, ung thư gan, ung thư đường ruột và cả ung thư vú. Lý do là khi rượu được chuyển hóa trong gan, nó tạo ra chất acetaldehyde – một chất độc hại có khả năng gây tổn hại đến ADN của tế bào, từ đó gia tăng nguy cơ ung thư. Ngoài ra, cồn còn có thể kết hợp với các yếu tố gây ung thư khác như các chất độc trong thuốc lá, làm tăng đáng kể khả năng mắc bệnh ung thư.
Gây nên vấn đề Tim mạch
Khi một người uống rượu, tế bào cơ tim bị tổn thương và dần dần bị thay thế bằng mô xơ không co bóp được, làm tim yếu và không đủ khả năng lưu thông máu hiệu quả. Điều này có thể dẫn đến các triệu chứng như khó thở, mệt mỏi, loạn nhịp – một tình trạng được gọi là suy tim. Hơn nữa, uống quá mức cũng làm tăng nguy cơ cao huyết áp, một yếu tố nguy cơ lớn của đột quỵ và nhồi máu cơ tim. Không chỉ vậy, việc sử dụng quá nhiều rượu bia còn ảnh hưởng xấu đến giấc ngủ, càng làm trầm trọng thêm tình trạng sức khỏe tim mạch
Trước hết, rượu bia ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe con người. Uống nhiều rượu bia làm tăng nguy cơ mắc các bệnh nguy hiểm như xơ gan, viêm gan, tim mạch, đột quỵ, rối loạn tâm thần và nhiều loại ung thư. Rượu bia còn làm suy giảm trí nhớ, khả năng tập trung, ảnh hưởng xấu đến sự phát triển thể chất và tinh thần của thanh thiếu niên.
Viêm Tụy
Tụy là một cơ quan có hai chức năng quan trọng – tiết ra các enzyme tiêu hóa để giúp cơ thể chuyển hóa thức ăn (chức năng ngoại tiết), và tiết ra các hormone nội tiết. Các enzyme này chỉ được hoạt hóa khi đến ruột non để thực hiện nhiệm vụ.
Tuy nhiên, khi uống rượu bia, cồn có thể làm rối loạn quá trình này. Cụ thể, cồn khiến các enzyme được hoạt hóa ngay trong tụy, dẫn đến tình trạng viêm tụy.
Nguy cơ xảy ra tai nạ giao thông
Bên cạnh đó, rượu bia là nguyên nhân hàng đầu gây tai nạn giao thông. Khi sử dụng rượu bia, người điều khiển phương tiện sẽ giảm khả năng phản xạ, dễ mất kiểm soát, dẫn đến tai nạn nghiêm trọng, gây thiệt hại về tính mạng và tài sản của bản thân và người khác. Nhiều gia đình rơi vào cảnh đau thương, mất mát chỉ vì thói quen uống rượu bia thiếu kiểm soát.
Bạo lực gia đình
Không chỉ vậy, rượu bia còn gây ra nhiều vấn đề xã hội như bạo lực gia đình, gây rối trật tự công cộng, vi phạm pháp luật, làm giảm năng suất lao động và ảnh hưởng đến hạnh phúc gia đình. Chi phí cho việc chữa bệnh và xử lý các hậu quả do rượu bia gây ra là gánh nặng lớn đối với gia đình và xã hội.
Để phòng, chống tác hại của rượu bia, mỗi người cần nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi, sử dụng rượu bia ở mức độ hợp lý, tiến tới nói không với lạm dụng rượu bia. Tuyệt đối không uống rượu bia khi điều khiển phương tiện giao thông. Gia đình, nhà trường và các tổ chức đoàn thể cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật về phòng, chống tác hại của rượu bia, đặc biệt là Luật Phòng, chống tác hại của rượu bia./.
Thu Thủy
Khoa TT.GDSK – TT.KSBT An Giang
