Cúm mùa là bệnh truyền nhiễm đường hô hấp cấp tính do virus cúm gây ra. Đây là một bệnh lý tác động đến đường hô hấp trên và dưới. Đặc biệt, virus cúm thường hoành hành mạnh mẽ vào mùa Đông- Xuân. Nguyên nhân gây bùng phát dịch là do thời tiết thay đổi thất thường, làm cho cơ thể không thích nghi kịp khi có virus xâm nhập; kèm theo đó tình trạng tác động của ô nhiễm môi trường ngày càng gia tăng. Mặt khác, Đông – Xuân là mùa lễ hội, thường tập trung đông người, nên bệnh dễ gây lây lan thành dịch. Cúm mùa hằng năm là do virus cúm A và cúm B gây ra, trong đó cúm A phổ biến hơn và dễ gây dịch lớn. Cúm B thường chỉ xuất hiện những đợt dịch nhỏ, nhưng cũng không kém phần nghiêm trọng.
Bệnh cúm lây truyền qua các giọt trong không khí khi người bệnh hắt hơi, ho ra hạt ẩm có chứa virus cúm. Nếu vô tình hít phải giọt nước chứa virus cúm, hoặc nếu chúng rơi vào miệng, mũi, mắt sẽ nhiễm bệnh. Không chỉ vậy, ta còn có khả năng bị cúm nếu chạm tay vào một vật thể, nơi những giọt nước đó rơi xuống như bàn, đồ dùng cá nhân, tay nắm cửa, sau đó đưa tay lên mặt; vì virus có thể tồn tại trên bề mặt cứng tới 48 giờ. Người bị cúm dễ làm lây lan cho người khác trong 3-4 ngày, sau khi nhiễm bệnh. Hầu hết người trưởng thành, khi mắc bệnh đều lây bệnh cho người khác, bắt đầu 1 ngày trước khi triệu chứng phát triển và tối đa 5-7 ngày sau khi bị bệnh. Trẻ em và một số người có hệ miễn dịch yếu, có thể truyền virus trong thời gian dài hơn.
Bệnh cúm thường có các biểu hiện như sốt, đau đầu, đau cơ, mệt mỏi, sổ mũi, đau họng và ho. Nó có những dấu hiệu dễ nhầm lẫn với cảm thông thường. Bệnh thường diễn biến nhẹ và hồi phục trong vòng 2-7 ngày. Nhưng đối với trẻ em, người già sức đề kháng kém, đặc biệt là người có bệnh mạn tính về tim phổi, thận, bệnh chuyển hóa, thiếu máu hoặc suy giảm miễn dịch, thì bệnh cúm có thể diễn biến nặng hơn, dễ bị biến chứng và có thể dẫn đến tử vong, nếu không điều trị kịp thời. Đối với phụ nữ mang thai, nhiễm cúm trong 3 tháng đầu có khả năng gây sảy thai, thai chết lưu hoặc dị tật thai nhi. Trẻ em bị cúm mùa cũng có thể bị co giật do sốt cao, tình trạng này thường chỉ kéo dài một hoặc hai phút và không gây hậu quả nghiêm trọng. Những người mắc bệnh hen suyễn nếu chẳng may bị cúm sẽ gặp các triệu chứng tồi tệ hơn, do tăng độ nhạy cảm với các chất gây dị ứng, cũng như các tác nhân gây hen suyễn khác. Bệnh cũng có thể phát triển thành viêm phổi – một biến chứng rất nghiêm trọng. Nhưng biến chứng nguy hiểm nhất của bệnh là hội gây sưng tấy ở trong gan và não. Mặc dù hội chứng này khá hiếm gặp, nhưng để lại bệnh cảnh trầm trọng và gây tử vong rất cao.
Bệnh cúm do virus hiện chưa có thuốc đặc trị hữu hiệu. Để chủ động phòng chống bệnh, mọi người cần thực hiện tốt các biện pháp phòng ngừa sau:
– Chủng ngừa, là biện pháp phòng ngừa cúm mùa hiệu quả nhất. Đặc biệt, những người thuộc nhóm nguy cơ cao, nên tiêm vaccine để giảm thiểu nguy cơ gặp các biến chứng;
– Đảm bảo vệ sinh cá nhân, che miệng khi ho, hắt hơi; thường xuyên rửa tay với xà phòng và nước sạch, vệ sinh mũi họng hàng ngày bằng nước muối 0,9%;
– Giữ ấm cơ thể, tập thể dục nhẹ nhàng, ăn uống đủ chất dinh dưỡng để nâng cao thể trạng;
– Hạn chế tiếp xúc với bệnh nhân cúm hoặc các trường hợp nghi ngờ mắc bệnh, sử dụng khẩu trang khi đến nơi đông người;
– Khi có triệu chứng ho, sốt, sổ mũi, đau đầu, mệt mỏi cần đến ngay cơ sở y tế để được khám, xử trí kịp thời./.
Nguyễn Minh Thời
Phòng KHNV-ĐD – TTYT Tịnh Biên
