Sau hơn 10 năm triển khai Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá (Luật số 09/2012/QH13), tỉnh An Giang đã đạt được nhiều kết quả nổi bật, góp phần thay đổi nhận thức cộng đồng, xây dựng môi trường sống lành mạnh và giảm dần tỷ lệ sử dụng thuốc lá trong dân cư.
Sở Y tế chỉ đạo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh là đơn vị đầu mối tham mưu cho, triển khai thực hiện các hoạt động PCTH của thuốc lá đã nhận được sự quan tâm, ủng hộ và sự tham gia của các cấp, các ban, ngành, đoàn, thể, người dân trong tỉnh ủng hộ, hưởng ứng; các cơ quan, đơn vị đã ban hành các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn thực hiện cụ thể Luật PCTHTL tạo hành lang pháp lý cho các cấp, ban ngành, đoàn thể thực hiện dễ dàng đã góp phần giúp nâng cao tinh thần thực hiện tốt Luật PCTHTL và xây dựng môi trường không khói thuốc lá tại nơi làm việc đạt hiệu quả cao và có sự chuyển biến rõ rệt trong hành động, tạo bước ngoặt vô cùng quan trọng trong công tác chăm sóc và bảo vệ sức khỏe của nhân dân.
1. Sự quan tâm chỉ đạo mạnh mẽ của các cấp ủy Đảng và chính quyền
Tỉnh An Giang đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, kế hoạch triển khai đồng bộ từ cấp tỉnh đến cơ sở. Xây dựng kế hoạch hoạt động PCTHTL hằng năm, có tổ chức sơ kết, tổng kết, đánh giá việc thực hiện nhiệm vụ, kế hoạch giúp công tác PCTHTL đi vào nền nếp và có chiều sâu.
Nhiều cơ quan, đơn vị đã duy trì mô hình môi trường không khói thuốc, đưa quy định cấm hút thuốc vào nội quy cơ quan, trường học, bệnh viện, góp phần giảm hút thuốc thụ động.
2. Xây dựng và mở rộng các mô hình “Nơi làm việc không khói thuốc”
Nhiều cơ quan hành chính nhà nước, bệnh viện, trường học tại An Giang đã trở thành điểm sáng trong thực hiện môi trường không khói thuốc:
– Nhiều cơ quan ban ngành thực hiện nghiêm luật PCTH của thuốc lá: Treo biển cấm hút thuốc tại phòng họp, hành lang và các địa điểm cấm hút thuốc trong nhà, có bố trí khu vực hút thuốc riêng.
– 100% bệnh viện tuyến tỉnh và các Trung tâm Y tế, trạm Y tế có khuôn viên không khói thuốc.
– 100% trường học thực hiện nghiêm quy định cấm hút thuốc trong khuôn viên.
– Các điểm du lịch nổi bật như Núi Sam, Miếu Bà Chúa Xứ từng bước triển khai mô hình không khói thuốc, tạo môi trường văn minh cho du khách.
Kết quả khảo sát cho thấy tỷ lệ hút thuốc tại nơi làm việc ở một số đơn vị đã giảm rõ rệt theo từng năm.
3. Công tác truyền thông ngày càng sáng tạo và hiệu quả
Xây dựng được mạng lưới cộng tác viên, tuyên truyền viên là mục tiêu quan trọng để triển khai các hoạt động PCTH của thuốc lá đến với ban ngành đoàn thể và người dân trong tỉnh. Đẩy mạnh truyền thông trên nhiều kênh:
- Tuyên truyền trên Đài PT-TH An Giang, báo An Giang, trang thông tin điện tử đơn vị/ngành.
- Treo băng rôn, pano, áp phích, bảng mê ca tại khu dân cư, cơ quan, trường học, các sản phẩm truyền thông: áo mưa, ly tách… được cấp phát cho nhiều đối tượng nhằm tăng độ nhận diện của hoạt động PCTH thuốc lá.
- Ứng dụng công nghệ vào thết kế tài liệu truyền thông: sản xuất video clip, phòng sự, infographic, chuyển đổi văn bản thành giọng nói, canva, postcard…
- Tổ chức nói chuyện chuyên đề, hội thảo, tập huấn.
- Truyền thông qua website, mạng xã hội, zalo, facebook.
- Tuyên truyền trên hệ thống loa phát thanh xã/phường/thị trấn.
Ngoài ra, các hoạt động hưởng ứng Ngày Thế giới không thuốc lá 31/5 và Tuần lễ quốc gia PCTHTL được tổ chức hàng năm, thu hút đông đảo người dân tham gia.
4. Tăng cường kiểm tra giám sát
Công tác kiểm tra, giám sát việc thực hiện Luật PCTHTL được triển khai thường xuyên góp phần nâng cao tính răn đe và ý thức tuân thủ của người dân, cụ thể nhiều năm qua thực hiện tại: Nhà hàng, khách sạn, bến xe, chợ, khu du lịch, Các cơ quan hành chính, cơ sở y tế, trường học. Công tác Phòng, chống buôn lậu hàng giả, hàng nhái được các sở ngành liên quan triển khai nhanh chóng, hiệu quả.
5. Tỷ lệ hút thuốc giảm dần qua từng giai đoạn
Nhờ các giải pháp đồng bộ:
- Tỷ lệ hút thuốc tại nơi công cộng trong một số địa bàn của tỉnh giảm đáng kể.
- Tỷ lệ người hút thuốc thụ động trong gia đình, trường học ngày càng giảm.
- Nhận thức về tác hại thuốc lá, đặc biệt thuốc lá điện tử và shisha, được cải thiện rõ nét trong giới trẻ.
Kết luận:
Sau hơn một thập kỷ thực hiện Luật PCTHTL, tỉnh An Giang đã đạt nhiều thành tựu quan trọng trong việc:
- Xây dựng môi trường sống lành mạnh: 100% các cơ quan ban ngành thực hiện nghiêm luật PCTH của thuốc lá
- Giảm tỷ lệ hút thuốc
- Nâng cao ý thức cộng đồng
- Tăng cường sự phối hợp liên ngành.
- Xây dựng các mô hình không khói thuốc lá tại các đơn vị Trường học, Y tế, cơ quan ban ngành.
Những điểm sáng này là nền tảng để An Giang tiếp tục đẩy mạnh công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá trong giai đoạn mới, đặc biệt trước thách thức từ thuốc lá điện tử và các loại thuốc lá thế hệ mới ./.
Ths. Nguyễn Thị Thu Thủy
Khoa TT.GDSK – TT.KSBT An Giang
Một số hình ảnh hoạt động PCTH của thuốc lá tại An Giang
