Tết là thời điểm diễn ra nhiều buổi liên hoan, tất niên, sum họp gia đình, cùng với đó là nhu cầu sử dụng rượu bia gia tăng. Nhưng bên cạnh những loại bia rượu có nguồn gốc xuất xứ; trên thị trường hiện đang có sự lưu hành của rất nhiều loại thức uống có cồn không có nguồn gốc, không được kiểm định chất lượng. Các loại thức uống có cồn trên thường núp bóng dưới tên gọi rượu nhà nấu hoặc rượu thủ công. Tuy nhiên, vì mục đích lợi nhuận, nhiều người đã sử dụng cồn công nghiệp để sản xuất rượu. Theo Cục An toàn thực phẩm, dịp Tết lượng rượu, bia tiêu thụ nhiều hơn, cùng với đó là số người nhập viện do say rượu, bia, thậm chí bị ngộ độc rượu cũng tăng cao hơn. Nguyên nhân của ngộ độc là do lạm dụng, uống rượu vượt quá mức chấp nhận của cơ thể, do sử dụng rượu không đảm bảo an toàn thực phẩm như uống phải rượu pha cồn công nghiệp methanol hoặc ethylene glycol hay do uống rượu ngâm với thảo mộc hoặc ngâm với động vật có chứa độc tố tự nhiên.
Thông thường, hàm lượng rượu trong máu từ 1-1,5g/lít có thể gây say và 4-6g/lít có thể gây tử vong. Trường hợp bị say rượu, cần cho người say nằm nghỉ nơi yên tĩnh, có thể cho uống 10-20 giọt Amoniac hay 1-5g Amonium acetat trong một cốc nước muối. Nếu nạn nhân mất ý thức, lơ mơ hoặc có biểu hiện hôn mê, co giật, ngừng thở cần được đưa đi cấp cứu và điều trị kịp thời. Bên cạnh sự ngộ độc cấp, việc lạm dụng rượu bia cũng ảnh hưởng đối với sức khỏe người uống. Trước tiên là làm giãn mạch máu não, tăng khối lượng não; tiếp đến là làm tăng độ ức chế gây mất thăng bằng. Nó còn có thể làm giảm nhịp tim, hạ thân nhiệt, thiếu oxy dễ dẫn đến tình trạng đột tử do tai biến mạch máu não. Cơ quan chịu ảnh hưởng tiếp theo là hệ tiêu hóa, rượu làm giảm tiết dịch ở dạ dày, lâu dần sẽ dẫn đến chán ăn, có thể gây tình trạng viêm và ung thư dạ dày. Một cơ quan khác cũng chịu ảnh hưởng nặng nề khi dùng bia rượu là gan. Người thường xuyên uống rượu các tế bào gan sẽ bị tàn phá gây ra hiện tượng xơ gan, viêm gan, nặng hơn là ung thư gan. Rượu còn làm giảm khả năng sinh sản ở cả nam và nữ, làm thoái hóa giống nòi. Đối với thai phụ: rượu có thể gây sinh non, ảnh hưởng đến phát triển thể chất, tinh thần, trí tuệ em bé sau này. Ngoài ra, nó làm gia tăng tình trạng bạo lực gia đình, mất an ninh làng xóm và các vụ tai nạn giao thông đau lòng khiến bao người thương vong, trở thành gánh nặng cho gia đình và xã hội.
Để những ngày đón Tết vui xuân luôn an toàn, khỏe mạnh, vui vẻ; các ngành chức năng khuyến cáo cộng đồng chỉ mua và sử dụng các loại rượu có nguồn gốc xuất xứ đã được cơ quan quản lý nhà nước kiểm định chất lượng. Mặc khác, không uống rượu nồng độ từ 30 độ trở lên vượt quá 30ml/người/ngày; không uống rượu ngâm với lá, rễ cây, phủ tạng động vật không rõ độc tính hay theo kinh nghiệm cá nhân; không uống rượu khi khi đang đói, mệt hoặc đang uống thuốc điều trị; trẻ em dưới 16 tuổi không được uống rượu bia. Mặc khác, để hạn chế thấp nhất những tác hại từ rượu bia, mỗi người cần xây dựng thói quen sinh hoạt lành mạnh, sử dụng bia rượu có kiểm soát để có một cơ thể khỏe mạnh, góp phần xây dựng đất nước văn minh, an toàn và phát triển./.
Nguyễn Huê Trần Phương Trúc – Trung tâm Y tế TX Tịnh Biên
