Khi hút thuốc, những làn khói thuốc lá sẽ tan dần trong không khí, nhưng hậu quả thì còn đọng lại rất lâu dài và nặng nề. Thời gian tồn tại của khói thuốc trong không khí là hơn 2 giờ, ngay cả khi không còn nhìn và ngửi thấy. Vì thế, những ai làm việc hoặc sống cùng người hút thuốc lá trực tiếp, sẽ hít phải lượng khói thuốc tương đương với việc hút 5 điếu thuốc mỗi ngày.
Đối với người lớn trưởng thành, hút thuốc là có thể ảnh hưởng đến sức khỏe như mắc các bệnh về phổi, tim mạch… Riêng đối với phụ nữ mang thai và thai nhi, tác hại do khói thuốc lá gây ra là khôn lường. Trong khói thuốc lá có chứa tới 7.000 loại hóa chất. Trong số này, có 69 chất là tác nhân gây ung thư với những thành phần điển hình như nicotine, carbon monoxide, xyanua, chì… Khi người phụ nữ mang thai, dù chủ động hay thụ động hít phải khói thuốc lá, những chất độc hại này có thể theo máu và truyền lại cho thai nhi. Theo phân loại sẽ có 3 loại khói thuốc được sản sinh ra trong quá trình hút thuốc là: khói thuốc chính được thả trực tiếp từ điếu thuốc đang cháy; khói thuốc thải ra từ người hút; khói thuốc phụ bốc ra từ điếu thuốc sắp tàn.
Phụ nữ khi tiếp xúc với khói thuốc trong thời kỳ mang thai sẽ gặp phải các biến chứng thai kỳ như tăng khả năng sinh non cao hơn so với người bình thường. Khi sinh non có thể dẫn đến các vấn đề khác như thiếu máu, tăng huyết áp , vỡ ối sớm…Trong 3 tháng đầu thai kỳ, dễ bị thai chết lưu hoặc sảy thai, nếu như phụ nữ tiếp xúc nhiều với khói thuốc lá. Ngoài ra, Nicotin trong khói thuốc có khả năng gây ra cơn co thắt trong ống dẫn trứng, từ đó làm cản trở quá trình phôi thai đi vào tử cung, dẫn tới tình trạng có thai ngoài tử cung. Khi hít phải khói thuốc nhiều, thai phụ có thể bị bong nhau thai hoặc nhau thai bị đứt, dẫn đến tình trạng chảy máu nghiêm trọng, đe dọa đến tính mạng cả mẹ và con.
Đối với thai nhi khi có mẹ hút thuốc hoặc hít phải thuốc lá từ người xung quanh, thì trẻ sơ sinh có nguy cơ cao bị thiếu oxy và chất dinh dưỡng do động mạch bị tắc nghẽn, hệ thống tuần hoàn khó lưu thông máu lên não. Trong quá trình trưởng thành, trẻ dễ bị ảnh hưởng về thể chất và sự phát triển trí não. Mặt khác, khi nhận lượng máu từ người mẹ hút hoặc hít thuốc lá, các tế bào máu lúc này cũng đồng thời mang theo hoặc thay thế bằng carbon monoxide khiến nhịp thở của thai nhi trở nên khó khăn hơn, đồng thời cũng nhiễm phải độc tố. Những tác hại nguy hiểm này không chỉ gây ảnh hưởng ở thời kỳ bào thai, mà còn tác động đến sức khỏe con trẻ suốt cuộc đời. Ở những bà mẹ hút thuốc lá, trẻ sinh ra thường nhẹ cân, dễ mắc các vấn đề về đường hô hấp, có nguy cơ mắc dị tật bẩm sinh như sứt môi hoặc hở hàm ếch. Ngoài ra còn gặp Hội chứng đột tử ở trẻ sơ sinh (SIDS), là những cái chết trong nôi xảy ra đột ngột không rõ nguyên nhân ở trẻ chưa đầy 1 tuổi. Thời điểm xảy ra thường vào lúc trẻ ngủ giữa 10 giờ tối và 10 giờ sáng.
Để bảo vệ trẻ lúc mang thai, khi chào đời, cho đến lúc trưởng thành; cần hạn chế tối đa tác hại do khói thuốc lá gây ra. Qua đó, giúp trẻ phát triển tốt nhất cả về thể chất lẫn tinh thần. Ngoài ra, trong quá trình mang thai, người mẹ cần bổ sung đầy đủ chất dinh dưỡng cần thiết, để đảm bảo sức khỏe cho cả mẹ và con. Hãy tránh xa khói thuốc lá- Đó là hành động thông minh của mẹ trong chăm sóc đứa con yêu dấu của mình./.
Nguyễn Minh Thời
TTYT Tịnh Biên
