“Chết đuối trên cạn” là cụm từ thường dùng để diễn tả các bệnh nhân mắc bệnh hen phế quản (hay còn gọi bệnh suyễn) là tình trạng viêm nhiễm mạn tính ở đường hô hấp, dẫn đến khó thở từng cơn do sự co thắt của phế quản. Chính các cơn co thắt của phế quản làm hẹp hoặc tắc đường dẫn khí gây ra hiện tượng thiếu không khí lưu thông vào phổi, vì vậy người bệnh hen khi bị tái phát nếu không được cấp cứu kịp thời sẽ dẫn đến tử vong nhanh do thiếu không khí tương tự các trường hợp bị chết đuối.
Bệnh hen giai đoạn sớm thường dễ nhầm lẫn với các bệnh cảm cúm thông thường và dễ bị bỏ sót khi còn giai đoạn sớm, do đó chúng ta nên khám tầm soát khi có các dấu hiệu:
– Ho nhiều, đặc biệt là vào ban đêm và gần sáng.
– Ho sau khi lao động mạnh, làm việc nặng, gắng sức, tập thể dục…
– Ho khi thay đổi thời tiết
– Ho và khó thở khi gặp một chất gây dị ứng nào đó
– Có cơn khò khè xuất hiện nhiều lần
– Bị cảm lạnh kéo dài
Các triệu chứng trên được cải thiện khi uống thuốc dãn phế quản.
Khi gặp người bệnh hen đang trong tình trạng tái phát bệnh cần xử trí ngay để hạn chế tình trạng tổn thương do thiếu không khí thở bằng các bước sau:
– Bước 1: Lập tức đưa người bệnh rời khỏi tác nhân kích động cơn hen đến nơi thoáng khí, không tập trung nhiều người quanh người bệnh.
– Bước 2: Làm ấm cơ thể người bệnh, tránh điều hòa, quạt ẩm.
– Bước 3: Đỡ người bệnh ngồi dậy hoặc nằm kê cao nửa người (trên giường), giúp người bệnh dễ thở hơn rất nhiều. Tuyệt đối không xoa hay vuốt ngực cho người bệnh trong khi người bệnh đang lên cơn hen vì điều này càng khiến khó thở, nặng ngực và tức ngực hơn.
– Bước 4: Sử dụng ngay thuốc điều trị dạng xịt, tác dụng nhanh như Ventolin hoặc Berodual. Nếu hen phế quản nhẹ, thường xịt hít 2 nhát/ lần, là thuốc có tác dụng, cắt cơn hen hiệu quả. Vì vậy, người bệnh phải luôn mang theo thuốc này bên mình.
Nếu sau 20 phút, nếu cơn hen vẫn không giảm thì tiếp tục xịt thêm 2 nhát, sau đó nếu triệu chứng vẫn không giảm thì xịt thêm 2 nhát và đưa bệnh nhân tới bệnh viện cấp cứu.
Để phòng ngừa bệnh hen mỗi chúng ta cần thực hiện tốt các biện pháp như sau:
– Không tiếp xúc cũng như không sử dụng thuốc lá.
– Tránh những nơi nhiều khói, bụi bẩn, ô nhiễm.
– Lau chùi nhà cửa sạch sẽ, chống ẩm mốc.
– Hạn chế tiếp xúc với động vật, các loại hóa chất, thuốc tẩy rửa./.
Bs. Trương Thị Kiều Hoa – Trung tâm Y tế huyện Phú Tân
