Viêm gan vi rút là tình trạng gan bị tổn thương do các loại vi rút gây ra, trong đó viêm gan B và viêm gan C là hai thể bệnh phổ biến và nguy hiểm nhất. Đây là những bệnh truyền nhiễm có khả năng gây viêm gan mạn tính, xơ gan, suy gan và ung thư gan nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.
Viêm gan vi rút là bệnh thường diễn biến âm thầm trong thời gian dài. Đối với viêm gan B, thời gian ủ bệnh thường kéo dài từ 1 đến 6 tháng. Trong giai đoạn đầu, người bệnh thường không có triệu chứng hoặc chỉ xuất hiện các biểu hiện không đặc hiệu như: mệt mỏi, chán ăn, buồn nôn, đau tức vùng bụng. Khi bệnh tiến triển, một số trường hợp có thể xuất hiện các dấu hiệu rõ ràng hơn như nước tiểu sẫm màu, vàng da, vàng mắt hoặc rối loạn chức năng gan.
Do vậy nhiều người nhiễm viêm gan B hoặc viêm gan C không biết mình mắc bệnh. Nhiều trường hợp chỉ được phát hiện thông qua khám sức khỏe định kỳ hoặc khi bệnh đã tiến triển đến giai đoạn nặng.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Việt Nam hiện nằm trong nhóm các quốc gia có gánh nặng bệnh viêm gan vi rút cao. Ước tính có hơn 7 triệu người đang sống chung với viêm gan B hoặc viêm gan C. Đáng chú ý, khoảng 90% trường hợp ung thư gan tại Việt Nam có liên quan đến nhiễm viêm gan B hoặc viêm gan C mạn tính.
Trong những năm qua, ngành Y tế đã triển khai nhiều giải pháp nhằm kiểm soát bệnh viêm gan vi rút. Một trong những kết quả nổi bật là việc triển khai hiệu quả vắc xin viêm gan B trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng. Đặc biệt, mũi vắc xin viêm gan B sơ sinh được tiêm trong vòng 24 giờ đầu sau sinh đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa lây truyền vi rút từ mẹ sang con, trẻ sẽ được bảo vệ tốt hơn trước nguy cơ mắc bệnh và các biến chứng nghiêm trọng trong tương lai như xơ gan, suy gan và ung thư gan.
Ngoài ra, mỗi người cần thực hiện các hành vi an toàn như không dùng chung kim tiêm, dao cạo râu, bàn chải đánh răng; bảo đảm an toàn trong truyền máu và các thủ thuật y tế; thực hiện quan hệ tình dục an toàn; chủ động khám sức khỏe và xét nghiệm khi có yếu tố nguy cơ hoặc theo khuyến cáo của cơ quan y tế.
Hưởng ứng Ngày Thế giới phòng, chống viêm gan vi rút năm 2026, mỗi người dân hãy nâng cao nhận thức, chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh góp phần bảo vệ sức khỏe bản thân, gia đình và cộng đồng, hướng tới mục tiêu giảm tỷ lệ mắc bệnh, giảm tử vong do các bệnh lý về gan và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân./.
Trần Huỳnh Thùy Anh – Trạm Y tế phường Vĩnh Tế
