{"id":16414,"date":"2022-11-16T10:31:22","date_gmt":"2022-11-16T03:31:22","guid":{"rendered":"https:\/\/cdcangiang.vn\/?p=16414"},"modified":"2022-11-16T10:34:59","modified_gmt":"2022-11-16T03:34:59","slug":"tim-hieu-ve-benh-phoi-tac-nghen-man-tinh","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/2022\/11\/16\/tim-hieu-ve-benh-phoi-tac-nghen-man-tinh\/","title":{"rendered":"T\u00ccM HI\u1ec2U V\u1ec0 B\u1ec6NH PH\u1ed4I T\u1eaeC NGH\u1ebcN M\u1ea0N T\u00cdNH"},"content":{"rendered":"<ol>\n<li><strong> B\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh l\u00e0 g\u00ec?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p>B\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh (COPD) l\u00e0 m\u1ed9t b\u1ec7nh vi\u00eam ph\u1ed5i m\u1ea1n t\u00ednh \u0111\u01b0\u1ee3c g\u00e2y ra lu\u1ed3ng kh\u00ed b\u1ecb t\u1eafc ngh\u1ebdn t\u1eeb ph\u1ed5i. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb COPD c\u00f3 nguy c\u01a1 m\u1eafc b\u1ec7nh tim, ung th\u01b0 ph\u1ed5i v\u00e0 m\u1ed9t lo\u1ea1t c\u00e1c t\u00ecnh tr\u1ea1ng kh\u00e1c.<\/p>\n<p>B\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh bao g\u1ed3m:<\/p>\n<p>&#8211; Kh\u00ed ph\u1ebf th\u0169ng: T\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng t\u00fai kh\u00ed trong ph\u1ed5i.<\/p>\n<p>&#8211; Vi\u00eam ph\u1ebf qu\u1ea3n m\u1ea1n t\u00ednh: \u0110\u1eb7c tr\u01b0ng b\u1edfi s\u1ef1 t\u0103ng ti\u1ebft nhi\u1ec1u \u0111\u1eddm nh\u1ea7y trong ph\u1ebf qu\u1ea3n v\u00e0 c\u00f3 bi\u1ec3u hi\u1ec7n ho kh\u1ea1c \u0111\u1eddm t\u1ed1i thi\u1ec3u 3 th\u00e1ng li\u00ean t\u1ee5c trong n\u0103m, k\u00e9o d\u00e0i 2 n\u0103m li\u00ean ti\u1ebfp.<\/p>\n<p>COPD l\u00e0 m\u1ed9t t\u00ecnh tr\u1ea1ng ph\u1ed5 bi\u1ebfn ch\u1ee7 y\u1ebfu \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi trung ni\u00ean ho\u1eb7c ng\u01b0\u1eddi cao tu\u1ed5i h\u00fat thu\u1ed1c. C\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 v\u1ec1 h\u00f4 h\u1ea5p c\u00f3 xu h\u01b0\u1edbng tr\u1edf n\u00ean t\u1ed3i t\u1ec7 d\u1ea7n theo th\u1eddi gian v\u00e0 g\u00e2y h\u1ea1n ch\u1ebf c\u00e1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, m\u1eb7c d\u00f9 c\u00f3 \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb.<\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li><strong> Nguy\u00ean nh\u00e2n v\u00e0 y\u1ebfu t\u1ed1 nguy c\u01a1 g\u00e2y ra b\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p>Kh\u00f3i thu\u1ed1c l\u00e1 l\u00e0 nguy\u00ean nh\u00e2n ch\u00ednh g\u00e2y ra COPD. Ph\u1ea7n l\u1edbn nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi h\u00fat thu\u1ed1c \u0111\u1ec1u b\u1ecb t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng ph\u1ed5i d\u1eabn \u0111\u1ebfn COPD. Th\u1eddi gian h\u00fat thu\u1ed1c c\u00e0ng l\u00e2u, s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng h\u00fat c\u00e0ng nhi\u1ec1u th\u00ec nguy c\u01a1 b\u1ecb COPD c\u0169ng c\u00e0ng cao.<\/p>\n<p>Ngo\u00e0i kh\u00f3i thu\u1ed1c c\u00f2n c\u00f3 m\u1ed9t s\u1ed1 y\u1ebfu t\u1ed1 nh\u01b0:<\/p>\n<p>&#8211; Hen suy\u1ec5n v\u00e0 vi\u00eam ph\u1ebf qu\u1ea3n co th\u1eaft c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00e1t tri\u1ec3n th\u00e0nh COPD, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 n\u1ebfu k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi h\u00fat thu\u1ed1c l\u00e1 (ch\u1ee7 \u0111\u1ed9ng ho\u1eb7c b\u1ecb \u0111\u1ed9ng) th\u00ec nguy c\u01a1 COPD c\u00e0ng cao.<\/p>\n<p>&#8211; M\u00f4i tr\u01b0\u1eddng l\u00e0m vi\u1ec7c ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi b\u1ee5i, kh\u00f3i, h\u01a1i, kh\u00ed \u0111\u1ed9c \u1edf n\u01a1i l\u00e0m vi\u1ec7c c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y h\u1ea1i cho ph\u1ed5i v\u00e0 l\u00e0m t\u0103ng nguy c\u01a1 m\u1eafc COPD.<\/p>\n<p>&#8211; Di truy\u1ec1n \u0111\u01b0\u1ee3c cho l\u00e0 nguy\u00ean nh\u00e2n c\u1ee7a m\u1ed9t s\u1ed1 tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p COPD (C\u00f3 kho\u1ea3ng 1% nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb COPD c\u00f3 li\u00ean quan \u0111\u1ebfn r\u1ed1i lo\u1ea1n di truy\u1ec1n).<\/p>\n<ol start=\"3\">\n<li><strong> Tri\u1ec7u ch\u1ee9ng <\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p>&#8211; Ho m\u1ea1n t\u00ednh: th\u01b0\u1eddng li\u00ean t\u1ee5c trong m\u1ed9t ng\u00e0y, \u00edt khi v\u1ec1 \u0111\u00eam.<\/p>\n<p>&#8211; Kh\u1ea1c \u0111\u00e0m m\u1ea1n t\u00ednh.<\/p>\n<p>&#8211; C\u00f3 nh\u1eefng \u0111\u1ee3t vi\u00eam ph\u1ebf qu\u1ea3n c\u1ea5p t\u00e1i di\u1ec5n.<\/p>\n<p>&#8211; Kh\u00f3 th\u1edf: ti\u1ebfn tri\u1ec3n t\u0103ng d\u1ea7n theo th\u1eddi gian, t\u1ed3n t\u1ea1i li\u00ean t\u1ee5c, t\u0103ng l\u00ean khi g\u1eafng s\u1ee9c v\u00e0 sau m\u1ed7i \u0111\u1ee3t nhi\u1ec5m khu\u1ea9n h\u00f4 h\u1ea5p.<\/p>\n<p>&#8211; Ti\u1ec1n s\u1eed h\u00fat thu\u1ed1c l\u00e1 (th\u01b0\u1eddng t\u1eeb 20 g\u00f3i\/n\u0103m tr\u1edf l\u00ean) hay s\u1ed1ng trong m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng \u00f4 nhi\u1ec5m kh\u00ed th\u1edf.<\/p>\n<p>\u0110\u01a1n v\u1ecb g\u00f3i\/n\u0103m = (s\u1ed1 \u0111i\u1ebfu thu\u1ed1c h\u00fat trung b\u00ecnh 1 ng\u00e0y\/20 \u00d7 s\u1ed1 n\u0103m h\u00fat thu\u1ed1c).<\/p>\n<ol start=\"4\">\n<li><strong> Nh\u1eefng bi\u1ebfn ch\u1ee9ng n\u00e0o c\u00f3 th\u1ec3 x\u1ea3y ra?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p>&#8211; C\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 tim: b\u1ec7nh c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y nh\u1ecbp tim b\u1ea5t th\u01b0\u1eddng (g\u1ecdi l\u00e0 r\u1ed1i lo\u1ea1n nh\u1ecbp tim) v\u00e0 suy tim.<\/p>\n<p>&#8211; Cao huy\u1ebft \u00e1p: b\u1ec7nh c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y ra \u00e1p su\u1ea5t cao trong c\u00e1c m\u1ea1ch m\u00e1u \u0111\u01b0a m\u00e1u \u0111\u1ebfn ph\u1ed5i c\u1ee7a b\u1ea1n (c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 t\u0103ng \u00e1p ph\u1ed5i).<\/p>\n<p>&#8211; Nhi\u1ec5m tr\u00f9ng h\u00f4 h\u1ea5p: b\u1ea1n c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb c\u1ea3m l\u1ea1nh th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean, c\u00fam ho\u1eb7c th\u1eadm ch\u00ed vi\u00eam ph\u1ed5i (vi\u00eam ph\u1ed5i n\u1eb7ng do vi r\u00fat ho\u1eb7c n\u1ea5m). C\u00e1c b\u1ec7nh nhi\u1ec5m tr\u00f9ng c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m cho c\u00e1c tri\u1ec7u ch\u1ee9ng t\u1ed3i t\u1ec7 h\u01a1n ho\u1eb7c g\u00e2y t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng ph\u1ed5i nhi\u1ec1u h\u01a1n. B\u1ea1n n\u00ean ch\u00edch ng\u1eeba c\u00fam m\u1ed7i n\u0103m v\u00e0 h\u1ecfi b\u00e1c s\u0129 li\u1ec7u b\u1ea1n c\u00f3 c\u1ea7n ch\u00edch ng\u1eeba vi\u00eam ph\u1ed5i. B\u1ea1n s\u1ebd gi\u1ea3m kh\u1ea3 n\u0103ng b\u1ecb c\u00fam v\u00e0 vi\u00eam ph\u1ed5i n\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00edch ng\u1eeba \u0111\u1ee7.<\/p>\n<ol start=\"5\">\n<li><strong> Ph\u00f2ng ng\u1eeba b\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p>B\u1ea3o v\u1ec7 s\u1ee9c kh\u1ecfe l\u00e1 ph\u1ed5i l\u00e0 v\u00f4 c\u00f9ng quan tr\u1ecdng v\u00e0 kh\u1ea9n c\u1ea5p. H\u00e3y b\u1ea3o v\u1ec7 l\u00e1 ph\u1ed5i c\u1ee7a tr\u1ebb em v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn kh\u1ecfe m\u1ea1nh \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng ng\u1eeba COPD v\u00e0 c\u00e1c b\u1ec7nh l\u00fd v\u1ec1 \u0111\u01b0\u1eddng h\u00f4 h\u1ea5p b\u1eb1ng c\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p:<\/p>\n<p>&#8211; Kh\u00f4ng h\u00fat thu\u1ed1c l\u00e1, thu\u1ed1c l\u00e0o v\u00e0 c\u00e1c ch\u1ea5t k\u00edch th\u00edch kh\u00e1c. H\u1ea1n ch\u1ebf ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi kh\u00f3i thu\u1ed1c d\u00f9 ch\u1ee7 \u0111\u1ed9ng hay th\u1ee5 \u0111\u1ed9ng;<\/p>\n<p>&#8211; \u0110eo kh\u1ea9u trang khi ra \u0111\u01b0\u1eddng, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t khi ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi kh\u00f3i, b\u1ee5i. C\u1ea7n \u0111eo b\u1ea3o h\u1ed9 lao \u0111\u1ed9ng khi ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng \u00f4 nhi\u1ec5m;<\/p>\n<p>&#8211; Tr\u00e1nh l\u1ea1nh \u0111\u1ed9t ng\u1ed9t, v\u1ec7 sinh m\u0169i h\u1ecdng th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean \u0111\u1ec3 \u0111\u1ec1 ph\u00f2ng nhi\u1ec5m tr\u00f9ng \u0111\u01b0\u1eddng h\u00f4 h\u1ea5p tr\u00ean.<\/p>\n<p>&#8211; Dinh d\u01b0\u1ee1ng v\u00e0 v\u1eadn \u0111\u1ed9ng: X\u00e2y d\u1ef1ng ch\u1ebf \u0111\u1ed9 dinh d\u01b0\u1ee1ng \u0111\u1ea3m b\u1ea3o \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 ch\u1ea5t dinh d\u01b0\u1ee1ng, t\u0103ng c\u01b0\u1eddng s\u1ee9c \u0111\u1ec1 kh\u00e1ng. \u0110\u1ed3ng th\u1eddi, t\u1eadp luy\u1ec7n th\u1ec3 thao th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean \u0111\u1ec3 n\u00e2ng cao th\u1ec3 tr\u1ea1ng s\u1ee9c kh\u1ecfe;<\/p>\n<p>&#8211; S\u1eed d\u1ee5ng thu\u1ed1c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb v\u00e0 \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb d\u1ef1 ph\u00f2ng: Ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng m\u1ed9t s\u1ed1 lo\u1ea1i thu\u1ed1c khi c\u00f3 ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh nh\u01b0 thu\u1ed1c kh\u00e1ng sinh, thu\u1ed1c gi\u00e3n n\u1edf ph\u1ebf qu\u1ea3n, corticoid, th\u1edf oxy\u2026<\/p>\n<p>B\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh COPD nh\u01b0 \u201cqu\u1ea3 bom n\u1ed5 ch\u1eadm\u201d cho ai ch\u1ee7 quan tr\u01b0\u1edbc c\u00e1c tri\u1ec7u ch\u1ee9ng ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a b\u1ec7nh. B\u00ean c\u1ea1nh \u0111\u00f3, c\u1ea7n ch\u00fa tr\u1ecdng v\u00e0 ghi nh\u1edb ti\u00eam v\u1eafc xin v\u00e0 kh\u00e1m s\u1ee9c kh\u1ecfe \u0111\u1ecbnh k\u1ef3 6 th\u00e1ng\/l\u1ea7n nh\u1eb1m ph\u00e1t hi\u1ec7n b\u1ec7nh s\u1edbm, gi\u00fap qu\u00e1 tr\u00ecnh \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ec5 d\u00e0ng v\u00e0 hi\u1ec7u qu\u1ea3 h\u01a1n.\/.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong><em>CN. Nguy\u1ec5n Kh\u00e1nh Duy &#8211; Khoa PCBKLN, TT.KSBT An Giang<\/em><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh l\u00e0 g\u00ec? B\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh (COPD) l\u00e0 m\u1ed9t b\u1ec7nh vi\u00eam ph\u1ed5i m\u1ea1n t\u00ednh \u0111\u01b0\u1ee3c g\u00e2y ra lu\u1ed3ng kh\u00ed b\u1ecb t\u1eafc ngh\u1ebdn t\u1eeb ph\u1ed5i. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb COPD c\u00f3 nguy c\u01a1 m\u1eafc b\u1ec7nh tim, ung th\u01b0 ph\u1ed5i v\u00e0 m\u1ed9t lo\u1ea1t c\u00e1c t\u00ecnh tr\u1ea1ng kh\u00e1c. B\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"limit_modified_date":"","last_modified_date":"","footnotes":""},"categories":[6,255,239],"tags":[],"class_list":["post-16414","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ban-tin-don-vi","category-ttlt-dtd-tha","category-truyen-thong-theo-chu-de"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16414","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16414"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16414\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16415,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16414\/revisions\/16415"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16414"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16414"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16414"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}