{"id":16364,"date":"2022-11-14T14:21:17","date_gmt":"2022-11-14T07:21:17","guid":{"rendered":"https:\/\/cdcangiang.vn\/?p=16364"},"modified":"2022-11-15T10:39:56","modified_gmt":"2022-11-15T03:39:56","slug":"benh-phoi-tac-nghen-man-tinh-copd-va-cac-dau-hieu-nhan-biet-som","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/2022\/11\/14\/benh-phoi-tac-nghen-man-tinh-copd-va-cac-dau-hieu-nhan-biet-som\/","title":{"rendered":"B\u1ec6NH PH\u1ed4I T\u1eaeC NGH\u1ebcN M\u1ea0N T\u00cdNH (COPD) V\u00c0 C\u00c1C D\u1ea4U HI\u1ec6U NH\u1eacN BI\u1ebeT S\u1edaM"},"content":{"rendered":"<ol>\n<li><strong> B\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh (COPD) l\u00e0 b\u1ec7nh g\u00ec?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p>Theo T\u1ed5 ch\u1ee9c Y t\u1ebf Th\u1ebf gi\u1edbi, b\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh (t\u00ean ti\u1ebfng Anh l\u00e0 Chronic Obstructive Pulmonary Disease &#8211; COPD)\u00a0 l\u00e0 nguy\u00ean nh\u00e2n g\u00e2y t\u1eed vong \u0111\u1ee9ng th\u1ee9 03 trong c\u00e1c nguy\u00ean nh\u00e2n g\u00e2y t\u1eed vong v\u00e0 \u0111\u1ee9ng th\u1ee9 05 v\u1ec1 g\u00e1nh n\u1eb7ng b\u1ec7nh t\u1eadt to\u00e0n c\u1ea7u. Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 qu\u1ed1c gia c\u00f3 t\u1ef7 l\u1ec7 m\u1eafc b\u1ec7nh kh\u00e1 cao \u1edf khu v\u1ef1c ch\u00e2u \u00c1 &#8211; Th\u00e1i B\u00ecnh D\u01b0\u01a1ng, tuy nhi\u00ean l\u1ea1i r\u1ea5t \u00edt ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 ki\u1ebfn th\u1ee9c v\u1ec1 b\u1ec7nh. B\u00e0i vi\u1ebft n\u00e0y s\u1ebd cung c\u1ea5p c\u00e1c ki\u1ebfn th\u1ee9c t\u1ed5ng quan c\u1ea7n thi\u1ebft \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng tr\u00e1nh v\u00e0 ki\u1ec3m so\u00e1t b\u1ec7nh COPD.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-16365 aligncenter\" src=\"https:\/\/cdcangiang.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/benh-phoi-COPD.jpg\" alt=\"\" width=\"425\" height=\"311\" srcset=\"https:\/\/cdcangiang.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/benh-phoi-COPD.jpg 425w, https:\/\/cdcangiang.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/benh-phoi-COPD-300x220.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 425px) 100vw, 425px\" \/><\/p>\n<p>B\u1ec7nh COPD l\u00e0 t\u00ecnh tr\u1ea1ng vi\u00eam ni\u00eam m\u1ea1c \u0111\u01b0\u1eddng th\u1edf m\u1ea1n t\u00ednh g\u00e2y gi\u1ea3m ch\u1ee9c n\u0103ng th\u00f4ng kh\u00ed \u1edf ph\u1ed5i. Ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh th\u01b0\u1eddng c\u1ea3m th\u1ea5y kh\u00f3 th\u1edf v\u00ec \u0111\u01b0\u1eddng th\u1edf b\u1ecb h\u1eb9p so v\u1edbi b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn suy h\u00f4 h\u1ea5p. B\u1ec7nh c\u00f3 th\u1ec3 \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb l\u00e0m ch\u1eadm ti\u1ebfn tri\u1ec3n khi \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1t hi\u1ec7n \u1edf giai \u0111o\u1ea1n s\u1edbm tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c bi\u1ebfn ch\u1ee9ng nguy hi\u1ec3m. COPD l\u00e0 b\u1ec7nh r\u1ea5t ph\u1ed5 bi\u1ebfn, t\u1ef7 l\u1ec7 m\u1eafc b\u1ec7nh chi\u1ebfm 2% d\u00e2n s\u1ed1 t\u1ea1i H\u00e0 N\u1ed9i v\u00e0 5.65% t\u1ea1i H\u1ea3i Ph\u00f2ng (theo nghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a TTND.GS.TS.BS Ng\u00f4 Qu\u00fd Ch\u00e2u, B\u1ec7nh vi\u1ec7n \u0110a khoa T\u00e2m Anh &#8211; H\u00e0 N\u1ed9i v\u00e0 c\u00e1c c\u1ed9ng s\u1ef1, n\u0103m 2021).<\/p>\n<p>B\u1ec7nh COPD \u0111\u01b0\u1ee3c chia l\u00e0m hai d\u1ea1ng, g\u1ed3m: Vi\u00eam ph\u1ebf qu\u1ea3n m\u1ea1n t\u00ednh v\u00e0 Kh\u00ed ph\u1ebf th\u0169ng (l\u00e0 b\u1ec7nh g\u00e2y ra t\u00ecnh tr\u1ea1ng kh\u00f3 th\u1edf do c\u00e1c t\u00fai ph\u1ed5i b\u1ecb t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng l\u00e2u ng\u00e0y khi\u1ebfn c\u00e1c t\u00fai ph\u1ed5i b\u1ecb suy y\u1ebfu v\u00e0 v\u1ee1 ra, thay th\u1ebf ph\u1ea7n kh\u00f4ng gian nh\u1ecf b\u1eb1ng kh\u00f4ng gian l\u1edbn, g\u00e2y gi\u1ea3m di\u1ec7n t\u00edch b\u1ec1 m\u1eb7t ph\u1ed5i, gi\u1ea3m l\u01b0\u1ee3ng oxy \u0111i v\u00e0o m\u00e1u).<\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li><strong> C\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 nguy c\u01a1 v\u00e0 c\u00e1c d\u1ea5u hi\u1ec7u nh\u1eadn bi\u1ebft s\u1edbm b\u1ec7nh COPD?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p>Nh\u1eadn bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 nguy c\u01a1 v\u00e0 tri\u1ec7u ch\u1ee9ng b\u1ec7nh COPD l\u00e0 ch\u00eca kh\u00f3a ch\u00ednh gi\u00fap \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb b\u1ec7nh hi\u1ec7u qu\u1ea3. T\u1eeb \u0111\u00f3, ti\u00ean l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea3i thi\u1ec7n \u0111\u00e1ng k\u1ec3. Theo m\u1ed9t s\u1ed1 th\u1ed1ng k\u00ea th\u00ec b\u1ec7nh COPD l\u00e0 m\u1ed9t c\u0103n b\u1ec7nh ti\u1ebfn tri\u1ec3n d\u1ea7n theo th\u1eddi gian v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111e d\u1ecda \u0111\u1ebfn s\u1ee9c kh\u1ecfe v\u00e0 t\u00ednh m\u1ea1ng.<\/p>\n<p><strong>* C\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 l\u00e0m t\u0103ng nguy c\u01a1 m\u1eafc ph\u1ea3i c\u0103n b\u1ec7nh COPD, g\u1ed3m c\u00f3:<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; \u0110\u1ed9 tu\u1ed5i trung ni\u00ean, tr\u00ean 40 tu\u1ed5i<\/p>\n<p>&#8211; H\u00fat thu\u1ed1c l\u00e1, thu\u1ed1c l\u00e0o (bao g\u1ed3m c\u1ea3 ch\u1ee7 \u0111\u1ed9ng v\u00e0 b\u1ecb \u0111\u1ed9ng).<\/p>\n<p>&#8211; C\u00f3 ti\u1ec1n s\u1eed nhi\u1ec5m khu\u1ea9n h\u00f4 h\u1ea5p t\u00e1i di\u1ec5n, lao ph\u1ed5i hay t\u0103ng t\u00ednh ph\u1ea3n \u1ee9ng \u0111\u01b0\u1eddng th\u1edf (hen suy\u1ec5n ho\u1eb7c vi\u00eam ph\u1ebf qu\u1ea3n co th\u1eaft).<\/p>\n<p>&#8211; Ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi kh\u00f3i b\u1ee5i, h\u01a1i h\u00f3a ch\u1ea5t th\u1eddi gian d\u00e0i do ngh\u1ec1 nghi\u1ec7p<\/p>\n<p>&#8211; Ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi kh\u00f3i t\u1eeb ch\u1ea5t \u0111\u1ed1t (trong n\u1ea5u \u0103n, s\u01b0\u1edfi \u1ea5m,..) hay \u00f4 nhi\u1ec5m kh\u00f4ng kh\u00ed t\u1eeb c\u00e1c lo\u1ea1i b\u1ee5i,..<\/p>\n<p>&#8211; Li\u00ean quan y\u1ebfu t\u1ed1 di truy\u1ec1n thi\u1ebfu alpha-1-trypsin (\u00edt g\u1eb7p)<\/p>\n<p>Trong \u0111\u00f3, t\u00e1c nh\u00e2n ch\u00ednh l\u00e0m t\u0103ng kh\u1ea3 n\u0103ng b\u1ecb COPD l\u00e0 h\u00fat thu\u1ed1c l\u00e0, h\u00fat thu\u1ed1c l\u00e0o,.. C\u00f3 \u0111\u1ebfn 75% ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh COPD \u0111ang ho\u1eb7c \u0111\u00e3 t\u1eebng h\u00fat thu\u1ed1c l\u00e1. N\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n trong gia \u0111\u00ecnh m\u1eafc ph\u1ea3i c\u0103n b\u1ec7nh n\u00e0y th\u00ec xu h\u01b0\u1edbng ph\u00e1t b\u1ec7nh c\u0169ng cao h\u01a1n khi b\u1ea1n c\u00f3 h\u00fat thu\u1ed1c.<\/p>\n<p><strong>* C\u00e1c d\u1ea5u hi\u1ec7u nh\u1eadn bi\u1ebft s\u1edbm b\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh?<\/strong><\/p>\n<p>\u1ede giai \u0111o\u1ea1n \u0111\u1ea7u, c\u0103n b\u1ec7nh n\u00e0y th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng g\u00e2y ra nhi\u1ec1u tri\u1ec7u ch\u1ee9ng \u0111\u00e1ng ch\u00fa \u00fd n\u00ean ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh d\u1ec5 l\u1edd \u0111i, kh\u00f4ng quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn. M\u1eb7c d\u00f9 c\u00e1c tri\u1ec7u ch\u1ee9ng v\u00e0 m\u1ee9c \u0111\u1ed9 nghi\u00eam tr\u1ecdng c\u1ee7a b\u1ec7nh \u1edf m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi l\u00e0 kh\u00e1c nhau nh\u01b0ng ch\u00fang s\u1ebd lu\u00f4n ti\u1ebfn tri\u1ec3n n\u1eb7ng d\u1ea7n theo th\u1eddi gian n\u1ebfu kh\u00f4ng can thi\u1ec7p \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb. T\u00f3m l\u1ea1i nh\u1eefng tri\u1ec7u ch\u1ee9ng b\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh \u0111\u1ea7u ti\u00ean xu\u1ea5t hi\u1ec7n th\u01b0\u1eddng l\u00e0:<\/p>\n<ol>\n<li><strong><em> Ho dai d\u1eb3ng, k\u00e9o d\u00e0i:<\/em><\/strong> M\u1ed9t trong nh\u1eefng tri\u1ec7u ch\u1ee9ng s\u1edbm c\u1ee7a b\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh l\u00e0 c\u00f3 nh\u1eefng c\u01a1n ho dai d\u1eb3ng hay m\u1ea1n t\u00ednh. L\u00fac \u0111\u1ea7u, ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ec9 ho ng\u1eaft qu\u00e3ng, sau \u0111\u00f3 ho k\u00e9o d\u00e0i, h\u00e0ng ng\u00e0y. C\u01a1n ho k\u00e9o d\u00e0i \u00edt nh\u1ea5t 03 th\u00e1ng trong 01 n\u0103m v\u00e0 x\u1ea3y ra 02 n\u0103m li\u00ean ti\u1ebfp.<\/li>\n<\/ol>\n<p>B\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, ho l\u00e0 m\u1ed9t c\u01a1 ch\u1ebf t\u1ef1 b\u1ea3o v\u1ec7 c\u1ee7a c\u01a1 th\u1ec3 \u0111\u1ec3 ph\u1ea3n \u1ee9ng l\u1ea1i c\u00e1c t\u00e1c nh\u00e2n g\u00e2y k\u00edch th\u00edch ph\u1ed5i. Tuy nhi\u00ean, khi tri\u1ec7u ch\u1ee9ng ho di\u1ec5n ra li\u00ean t\u1ee5c, kh\u00f4ng h\u1ebft th\u00ec c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng l\u00e0 ph\u1ed5i c\u1ee7a b\u1ea1n \u0111\u00e3 g\u1eb7p v\u1ea5n \u0111\u1ec1.<\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li><strong><em> T\u0103ng ti\u1ebft \u0111\u1eddm, ch\u1ea5t nh\u1ea7y:<\/em><\/strong> C\u01a1n ho \u1edf ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh th\u01b0\u1eddng \u0111i k\u00e8m v\u1edbi t\u00ecnh tr\u1ea1ng kh\u1ea1c \u0111\u1eddm, th\u01b0\u1eddng v\u00e0o bu\u1ed5i s\u00e1ng. L\u00fd do l\u00e0 v\u00ec ph\u1ed5i c\u00f3 c\u01a1 ch\u1ebf t\u0103ng s\u1ea3n xu\u1ea5t ch\u1ea5t nh\u1ea7y \u0111\u1ec3 b\u1eaby v\u00e0 gi\u1eef l\u1ea1i c\u00e1c ch\u1ea5t k\u00edch th\u00edch b\u1ecb h\u00edt v\u00e0o ph\u1ed5i. Sau \u0111\u00f3, ho nh\u01b0 m\u1ed9t ph\u1ea3n \u1ee9ng t\u1ef1 nhi\u00ean \u0111\u1ec3 \u201ct\u1ed1ng\u201d c\u00e1c ch\u1ea5t n\u00e0y ra b\u00ean ngo\u00e0i. Th\u1ebf nh\u01b0ng, kh\u00f3i thu\u1ed1c l\u00e1 v\u00e0 c\u00e1c ch\u1ea5t \u0111\u1ed9c h\u1ea1i kh\u00e1c (nh\u01b0 kh\u00f3i, b\u1ee5i h\u00f3a ch\u1ea5t, ch\u1ea5t g\u00e2y \u00f4 nhi\u1ec5m, kh\u00ed th\u1ea3i \u2026) c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3ng ch\u1ea5t nh\u1ea7y \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ea3n xu\u1ea5t ra nhi\u1ec1u g\u1ea5p 03 l\u1ea7n b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng.<\/li>\n<li><strong><em> Kh\u00f3 th\u1edf:<\/em><\/strong> \u0110\u01b0\u1eddng th\u1edf b\u1eaft \u0111\u1ea7u thu h\u1eb9p l\u1ea1i khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh c\u00f3 c\u1ea3m gi\u00e1c kh\u00f3 th\u1edf. L\u00fac \u0111\u1ea7u, tri\u1ec7u ch\u1ee9ng n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ec9 x\u1ea3y ra sau khi t\u1eadp th\u1ec3 d\u1ee5c hay ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng g\u1eafng s\u1ee9c, sau \u0111\u00f3 ti\u1ebfn tri\u1ec3n n\u1eb7ng d\u1ea7n theo th\u1eddi gian. Ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh ph\u1ea3i c\u1ed1 g\u1eafng \u0111\u1ec3 th\u1edf, c\u1ea3m th\u1ea5y kh\u00f3 th\u1edf, n\u1eb7ng ng\u1ef1c, c\u1ea3m gi\u00e1c nh\u01b0 b\u1ecb h\u1ee5t h\u01a1i, th\u1edf h\u1ed5n h\u1ec3n, kh\u00f2 kh\u00e8 ngay c\u1ea3 khi ngh\u1ec9 ng\u01a1i.<\/li>\n<\/ol>\n<p><strong><em>4. M\u1ec7t m\u1ecfi: <\/em><\/strong>Ng\u01b0\u1eddi m\u1eafc b\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh th\u01b0\u1eddng hay c\u1ea3m th\u1ea5y m\u1ec7t m\u1ecfi, u\u1ec3 o\u1ea3i h\u01a1n so v\u1edbi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y. Nguy\u00ean do l\u00e0 v\u00ec h\u1ecd c\u1ea7n g\u1eafng s\u1ee9c h\u01a1n \u0111\u1ec3 th\u1edf, d\u1eabn \u0111\u1ebfn ti\u00eau hao n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng khi\u1ebfn d\u1ec5 c\u1ea3m th\u1ea5y m\u1ec7t m\u1ecfi h\u01a1n. B\u1ec7nh c\u00e0ng ti\u1ebfn tri\u1ec3n, ph\u1ed5i b\u1ecb t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng c\u00e0ng nhi\u1ec1u th\u00ec c\u00e1c tri\u1ec7u ch\u1ee9ng s\u1ebd c\u00e0ng tr\u1edf n\u00ean r\u00f5 r\u00e0ng v\u00e0 nghi\u00eam tr\u1ecdng h\u01a1n (V\u00ed d\u1ee5: ho k\u00e8m theo \u0111\u1eddm m\u1ee7 l\u00e0 m\u1ed9t d\u1ea5u hi\u1ec7u cho th\u1ea5y t\u00ecnh tr\u1ea1ng b\u1ed9i nhi\u1ec5m \u1edf \u0111\u1ee3t c\u1ea5p COPD).\/.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong><em>Bs. CKI Ph\u1ea1m H\u1ed3ng Thanh \u2013 TTYT Long Xuy\u00ean<\/em><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh (COPD) l\u00e0 b\u1ec7nh g\u00ec? Theo T\u1ed5 ch\u1ee9c Y t\u1ebf Th\u1ebf gi\u1edbi, b\u1ec7nh ph\u1ed5i t\u1eafc ngh\u1ebdn m\u1ea1n t\u00ednh (t\u00ean ti\u1ebfng Anh l\u00e0 Chronic Obstructive Pulmonary Disease &#8211; COPD)\u00a0 l\u00e0 nguy\u00ean nh\u00e2n g\u00e2y t\u1eed vong \u0111\u1ee9ng th\u1ee9 03 trong c\u00e1c nguy\u00ean nh\u00e2n g\u00e2y t\u1eed vong v\u00e0 \u0111\u1ee9ng th\u1ee9 05 v\u1ec1 g\u00e1nh [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":16365,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"limit_modified_date":"","last_modified_date":"","footnotes":""},"categories":[6,2,255,239],"tags":[],"class_list":["post-16364","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ban-tin-don-vi","category-tin-tuc-su-kien","category-ttlt-dtd-tha","category-truyen-thong-theo-chu-de"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16364","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16364"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16364\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16366,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16364\/revisions\/16366"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/16365"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16364"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16364"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16364"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}