{"id":15185,"date":"2022-07-18T14:00:11","date_gmt":"2022-07-18T07:00:11","guid":{"rendered":"https:\/\/cdcangiang.vn\/?p=15185"},"modified":"2022-07-20T14:36:17","modified_gmt":"2022-07-20T07:36:17","slug":"muoi-van-thu-pham-gay-ra-benh-sot-xuat-huyet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/2022\/07\/18\/muoi-van-thu-pham-gay-ra-benh-sot-xuat-huyet\/","title":{"rendered":"Mu\u1ed7i v\u1eb1n- th\u1ee7 ph\u1ea1m g\u00e2y ra b\u1ec7nh s\u1ed1t xu\u1ea5t huy\u1ebft"},"content":{"rendered":"<p>Mu\u1ed7i v\u1eb1n (Aedes) c\u00f3 h\u00ecnh d\u1ea1ng nh\u1ecf, c\u00f3 khoang \u0111en khoang tr\u1eafng ho\u1eb7c khoang \u0111en khoang n\u00e2u tr\u00ean c\u01a1 th\u1ec3. Mu\u1ed7i v\u1eb1n ph\u00e1t tri\u1ec3n m\u1ea1nh v\u00e0o m\u00f9a m\u01b0a, khi nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 trung b\u00ecnh h\u00e0ng th\u00e1ng tr\u00ean 200C. \u0110\u00e2y l\u00e0 lo\u1ea1i mu\u1ed7i c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng mang vi r\u00fat s\u1ed1t xu\u1ea5t huy\u1ebft (SXH) Dengue v\u00e0 truy\u1ec1n t\u1eeb ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y sang ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c th\u00f4ng qua vi\u1ec7c ch\u00edch v\u00e0 h\u00fat m\u00e1u.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-15186 aligncenter\" src=\"https:\/\/cdcangiang.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/muoi-van.jpg\" alt=\"\" width=\"485\" height=\"290\" srcset=\"https:\/\/cdcangiang.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/muoi-van.jpg 485w, https:\/\/cdcangiang.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/muoi-van-300x179.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 485px) 100vw, 485px\" \/><\/p>\n<p>Mu\u1ed7i v\u1eb1n l\u00e0 v\u1eadt trung gian ch\u00ednh truy\u1ec1n b\u1ec7nh SXH. Nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 th\u00edch h\u1ee3p cho mu\u1ed7i sinh tr\u01b0\u1edfng v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n l\u00e0 kho\u1ea3ng 200C \u0111\u1ebfn 250C. Mu\u1ed7i tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh c\u00f3 th\u1ec3 t\u00ecm th\u1ea5y 50 m\u00e9t xung quanh \u1ed5 v\u1edbi kho\u1ea3ng c\u00e1ch bay t\u1ed1i \u0111a l\u00e0 kho\u1ea3ng 200 m\u00e9t t\u1eeb \u1ed5 lo\u0103ng qu\u0103ng. Ch\u1ec9 c\u1ea7n 1\/100 s\u1ed1 mu\u1ed7i trong v\u00f9ng b\u1ecb nhi\u1ec5m vi r\u00fat l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y d\u1ecbch. Tr\u1ee9ng t\u1ed3n t\u1ea1i kh\u00e1 l\u00e2u, ch\u1ecbu \u0111\u1ef1ng \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u th\u00e1ng trong m\u00f9a kh\u00f4. C\u00e1c \u1ed5 ch\u1ee9a lo\u0103ng qu\u0103ng th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng l\u00e0 nh\u1eefng d\u1ee5ng c\u1ee5 ch\u1ee9a n\u01b0\u1edbc nh\u01b0: chum v\u1ea1i, b\u1ec3, chai l\u1ecd, l\u1ed1p \u00f4 t\u00f4 c\u0169, phuy ch\u1ee9a n\u01b0\u1edbc, b\u00e1t k\u00ea ch\u00e2n t\u1ee7 \u0111\u1ef1ng th\u1ee9c \u0103n trong b\u1ebfp, b\u1ec3 ch\u1ee9a n\u01b0\u1edbc trong nh\u00e0 t\u1eafm, b\u1ec3 ch\u1ee9a n\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng c\u00f3 n\u1eafp \u0111\u1eady, gi\u1ebfng n\u01b0\u1edbc c\u1ea1n, khay n\u01b0\u1edbc c\u1ee7a t\u1ee7 l\u1ea1nh, \u0111i\u1ec1u h\u00f2a nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9, l\u1ecd hoa \u1edf trong nh\u00e0, d\u1ee5ng c\u1ee5 ch\u1ee9a n\u01b0\u1edbc quanh nh\u00e0 nh\u1eefng n\u01a1i r\u00e2m m\u00e1t. Ngo\u00e0i ra, c\u00f2n g\u1eb7p \u1edf h\u1ed1c c\u00e2y, th\u00e2n tre, v\u1ecf \u1ed1c, v\u1ecf d\u1eeba, k\u1ebd b\u1eb9 l\u00e1, \u00edt khi g\u1eb7p tr\u00ean h\u1ed1c \u0111\u00e1. Trong \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, mu\u1ed7i c\u00e1i s\u1ed1ng kho\u1ea3ng 2 th\u00e1ng v\u00e0 \u0111\u1ebb trung b\u00ecnh kho\u1ea3ng 6 \u0111\u1ebfn 8 l\u1ea7n. Sau m\u1ed7i l\u1ea7n \u0111i \u0111\u1ebb mu\u1ed7i ch\u1ebft kho\u1ea3ng 50%. Mu\u1ed7i \u0111\u1ef1c nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng b\u1eb1ng c\u00e1ch h\u00fat nh\u1ef1a c\u00e2y, sau khi giao ph\u1ed1i ch\u00fang s\u1ed1ng \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t th\u1eddi gian kho\u1ea3ng 10 \u0111\u1ebfn 15 ng\u00e0y. Mu\u1ed7i c\u00e1i s\u1ed1ng c\u00e0ng l\u00e2u th\u00ec nguy c\u01a1 nhi\u1ec5m b\u1ec7nh v\u00e0 truy\u1ec1n b\u1ec7nh s\u1ebd c\u00e0ng cao.<br \/>\n\u0110\u00e2y l\u00e0 lo\u00e0i mu\u1ed7i \u01b0a th\u00edch \u0111\u1ed1t h\u00fat m\u00e1u ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1ed1t ban ng\u00e0y, th\u01b0\u1eddng ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng v\u00e0o t\u1ea7m ch\u1ea1ng v\u1ea1ng t\u1ed1i ho\u1eb7c s\u00e1ng s\u1edbm, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ed1t nhi\u1ec1u l\u1ea7n trong ng\u00e0y n\u1ebfu ch\u01b0a no m\u00e1u. \u0110\u1eb7c bi\u00eat, ch\u00fang bay r\u1ea5t nhanh v\u00e0 ch\u1ec9 bay \u0111i khi \u0111\u00e3 h\u00fat no m\u00e1u. Ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng t\u00ecm m\u1ed3i h\u00fat m\u00e1u mu\u1ed7i v\u1eb1n th\u01b0\u1eddng ph\u00e1t tri\u1ec3n m\u1ea1nh nh\u1ea5t v\u00e0o m\u00f9a m\u01b0a, th\u1eddi ti\u1ebft n\u00f3ng \u1ea9m, khi nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 trung b\u00ecnh h\u00e0ng th\u00e1ng v\u01b0\u1ee3t tr\u00ean 20\u00baC. Mu\u1ed7i \u0111\u1ed1t ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y nhi\u1ec1u h\u01a1n ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u00e0 do c\u00f3 s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t v\u1ec1 c\u00e1c h\u00f3a ch\u1ea5t t\u1ea1o n\u00ean m\u00f9i c\u1ee7a c\u01a1 th\u1ec3 v\u00e0 l\u01b0\u1ee3ng kh\u00ed CO2. Khi mu\u1ed7i \u0111\u1ed1t ng\u01b0\u1eddi th\u00ec s\u1ebd t\u1ea1o ra ph\u1ea3n \u1ee9ng vi\u00eam, d\u1ecb \u1ee9ng, do \u0111\u00f3 n\u1ed1t mu\u1ed7i \u0111\u1ed1t th\u01b0\u1eddng s\u01b0ng t\u1ea5y v\u00e0 ng\u1ee9a b\u1edfi trong n\u01b0\u1edbc b\u1ecdt c\u1ee7a mu\u1ed7i c\u00f3 ch\u1ea5t ch\u1ed1ng \u0111\u00f4ng m\u00e1u, ch\u1ea5t gi\u00e3n m\u1ea1ch, ch\u1ed1ng k\u1ebft t\u1eadp ti\u1ec3u c\u1ea7u\u2026 H\u00fat m\u00e1u l\u00e0 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n cho s\u1ef1 \u0111\u1ebb tr\u1ee9ng c\u1ee7a mu\u1ed7i c\u00e1i. Khi ch\u00fang h\u00fat no, ch\u00fang t\u00ecm n\u01a1i tr\u00fa \u1ea9n \u0111\u1ec3 ti\u00eau m\u00e1u; \u0111\u00f3 l\u00e0 nh\u1eefng n\u01a1i k\u00edn gi\u00f3, \u1ea5m \u00e1p, \u1ea9m th\u1ea5p v\u00e0 t\u1ed1i t\u0103m. Khi mu\u1ed7i ho\u00e0n th\u00e0nh giai \u0111o\u1ea1n ti\u00eau m\u00e1u th\u00ec tr\u1ee9ng c\u0169ng \u0111\u00e3 ch\u00edn. Mu\u1ed7i c\u00e1i t\u00ecm n\u01a1i th\u00edch h\u1ee3p \u0111\u1ec3 \u0111\u1ebb tr\u1ee9ng. Sau khi \u0111\u1ebb tr\u1ee9ng, mu\u1ed7i l\u1ea1i bay \u0111i t\u00ecm m\u1ed3i h\u00fat m\u00e1u.<\/p>\n<p>Mu\u1ed7i tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ebb tr\u1ee9ng \u1edf b\u1ea5t k\u1ef3 d\u1ee5ng c\u1ee5 ch\u1ee9a n\u01b0\u1edbc n\u00e0o c\u00f3 th\u1ec3 t\u00edch tr\u1eef n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn 7 ng\u00e0y. Chu k\u1ef3 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a mu\u1ed7i v\u1eb1n t\u1eeb l\u00fac \u0111\u1ebb tr\u1ee9ng \u0111\u1ebfn ph\u00e1t tri\u1ec3n th\u00e0nh b\u1ecd g\u1eady trung b\u00ecnh l\u00e0 7 ng\u00e0y; th\u1eddi gian ph\u00e1t tri\u1ec3n t\u1eeb b\u1ecd g\u1eady th\u00e0nh mu\u1ed7i tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh ch\u1ec9 m\u1ea5t kho\u1ea3ng 2 \u0111\u1ebfn 3 ng\u00e0y. Chu k\u1ef3 v\u00f2ng \u0111\u1eddi c\u1ee7a mu\u1ed7i tr\u1ea3i qua 4 giai \u0111o\u1ea1n ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a mu\u1ed7i \u0111\u00f3 l\u00e0 tr\u1ee9ng, b\u1ecd g\u1eady, lo\u0103ng qu\u0103ng v\u00e0 mu\u1ed7i tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh. Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0 \u1ed5 ch\u1ee9a v\u00e0 l\u00e0 ngu\u1ed3n truy\u1ec1n nhi\u1ec5m ch\u1ee7 y\u1ebfu c\u1ee7a b\u1ec7nh SXH Dengue trong chu tr\u00ecnh &#8220;ng\u01b0\u1eddi &#8211; mu\u1ed7i v\u1eb1n&#8221;. Ngo\u00e0i b\u1ec7nh nh\u00e2n, ng\u01b0\u1eddi mang vi r\u00fat dengue kh\u00f4ng tri\u1ec7u ch\u1ee9ng c\u0169ng c\u00f3 vai tr\u00f2 truy\u1ec1n b\u1ec7nh quan tr\u1ecdng. Trong \u1ed5 d\u1ecbch s\u1ed1t xu\u1ea5t huy\u1ebft Dengue c\u1ee9 1 tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p b\u1ec7nh \u0111i\u1ec3n h\u00ecnh c\u00f3 h\u00e0ng ch\u1ee5c tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p mang vi r\u00fat ti\u1ec1m \u1ea9n, kh\u00f4ng c\u00f3 tri\u1ec7u ch\u1ee9ng.<br \/>\n\u0110\u1ec3 ph\u00f2ng, ch\u1ed1ng s\u1ed1t xu\u1ea5t huy\u1ebft m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi, m\u1ed7i gia \u0111\u00ecnh h\u00e3y theo khuy\u1ebfn c\u00e1o ng\u00e0nh y t\u1ebf hi\u1ec7n t\u1ed1t ph\u01b0\u01a1ng ch\u00e2m: \u201cKh\u00f4ng c\u00f3 l\u0103ng qu\u0103ng, kh\u00f4ng c\u00f3 mu\u1ed7i v\u1eb1n, kh\u00f4ng c\u00f3 SXH\u201d. M\u1eb7c d\u00f9 nguy hi\u1ec3m nh\u01b0ng b\u1ec7nh SXH c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00f2ng ng\u1eeba \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1eb1ng nh\u1eefng vi\u1ec7c l\u00e0m h\u1ebft s\u1ee9c \u0111\u01a1n gi\u1ea3n, ch\u1ec9 c\u1ea7n m\u1ed7i ch\u00fang ta kh\u00f4ng t\u1ea1o \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n cho mu\u1ed7i sinh s\u1ea3n, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 mu\u1ed7i ch\u00edch l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ea3o v\u1ec7 b\u1ea3n th\u00e2n, gia \u0111\u00ecnh v\u00e0 c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng.\/.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\">\n<strong><em>Nguy\u1ec5n Minh Th\u1eddi<\/em><\/strong><br \/>\n<strong><em>TTYT T\u1ecbnh Bi\u00ean<\/em><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mu\u1ed7i v\u1eb1n (Aedes) c\u00f3 h\u00ecnh d\u1ea1ng nh\u1ecf, c\u00f3 khoang \u0111en khoang tr\u1eafng ho\u1eb7c khoang \u0111en khoang n\u00e2u tr\u00ean c\u01a1 th\u1ec3. Mu\u1ed7i v\u1eb1n ph\u00e1t tri\u1ec3n m\u1ea1nh v\u00e0o m\u00f9a m\u01b0a, khi nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 trung b\u00ecnh h\u00e0ng th\u00e1ng tr\u00ean 200C. \u0110\u00e2y l\u00e0 lo\u1ea1i mu\u1ed7i c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng mang vi r\u00fat s\u1ed1t xu\u1ea5t huy\u1ebft (SXH) Dengue v\u00e0 truy\u1ec1n t\u1eeb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":15186,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"limit_modified_date":"","last_modified_date":"","footnotes":""},"categories":[253,239],"tags":[],"class_list":["post-15185","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tltt-sxh","category-truyen-thong-theo-chu-de"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15185","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15185"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15185\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15248,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15185\/revisions\/15248"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15186"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15185"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15185"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15185"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}