{"id":11706,"date":"2021-12-11T21:41:04","date_gmt":"2021-12-11T14:41:04","guid":{"rendered":"https:\/\/cdcangiang.vn\/?p=11706"},"modified":"2021-12-11T21:41:04","modified_gmt":"2021-12-11T14:41:04","slug":"nguy-co-tang-huyet-ap-trong-dai-dich-covid-19","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/2021\/12\/11\/nguy-co-tang-huyet-ap-trong-dai-dich-covid-19\/","title":{"rendered":"Nguy c\u01a1 t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p trong \u0111\u1ea1i d\u1ecbch COVID-19"},"content":{"rendered":"<h2 class=\"article-summary\">Theo k\u1ebft qu\u1ea3 m\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u m\u1edbi \u0111\u00e2y \u0111\u0103ng tr\u00ean t\u1ea1p ch\u00ed The journal Circulation, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh \u1edf M\u1ef9, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 ph\u1ee5 n\u1eef, c\u00f3 nguy c\u01a1 cao b\u1ecb t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p trong \u0111\u1ea1i d\u1ecbch COVID-19.<\/h2>\n<div class=\"article-body-text\">\n<p><strong>T\u00ecnh tr\u1ea1ng t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p xu\u1ea5t hi\u1ec7n trong \u0111\u1ea1i d\u1ecbch COVID-19<\/strong><\/p>\n<p>Ti\u1ebfn s\u0129 Luke Laffin, gi\u00e1m \u0111\u1ed1c Trung t\u00e2m r\u1ed1i lo\u1ea1n huy\u1ebft \u00e1p thu\u1ed9c B\u1ec7nh vi\u1ec7n Cleveland Clinic (M\u1ef9) v\u00e0 c\u1ed9ng s\u1ef1 \u0111\u00e3 ti\u1ebfn h\u00e0nh \u0111\u00e1nh gi\u00e1 d\u1eef li\u1ec7u c\u1ee7a 464.585 ng\u01b0\u1eddi lao \u0111\u1ed9ng v\u00e0 \u0111\u1ed1i t\u00e1c c\u1ee7a h\u1ecd t\u1eeb t\u1ea5t c\u1ea3 50 ti\u1ec3u bang v\u00e0 qu\u1eadn Columbia (M\u1ef9) \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111o huy\u1ebft \u00e1p trong ba n\u0103m 2018, 2019 v\u00e0 2020.<\/p>\n<p>K\u1ebft qu\u1ea3 cho th\u1ea5y c\u00e1c ch\u1ec9 s\u1ed1 huy\u1ebft \u00e1p t\u0103ng cao h\u01a1n \u0111\u00e1ng k\u1ec3 trong \u0111\u1ee3t \u0111\u1ea1i d\u1ecbch t\u1eeb th\u00e1ng 4\/2020 \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 12\/2020 so v\u1edbi n\u0103m 2019, v\u1edbi m\u1ee9c t\u0103ng trung b\u00ecnh t\u1eeb 1,1 mmHg \u0111\u1ebfn 2,5 mmHg \u0111\u1ed1i v\u1edbi huy\u1ebft \u00e1p t\u00e2m thu (huy\u1ebft \u00e1p t\u1ed1i \u0111a) v\u00e0 0,14 mmHg \u0111\u1ebfn 0,53 mmHg \u0111\u1ed1i v\u1edbi huy\u1ebft \u00e1p t\u00e2m tr\u01b0\u01a1ng (huy\u1ebft \u00e1p t\u1ed1i thi\u1ec3u).<\/p>\n<p>Trong khi huy\u1ebft \u00e1p t\u00e2m thu v\u00e0 huy\u1ebft \u00e1p t\u00e2m tr\u01b0\u01a1ng t\u0103ng \u1edf c\u1ea3 nam gi\u1edbi v\u00e0 ph\u1ee5 n\u1eef v\u00e0 \u1edf t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c nh\u00f3m tu\u1ed5i, nh\u00f3m nghi\u00ean c\u1ee9u c\u0169ng nh\u1eadn th\u1ea5y c\u00f3 s\u1ef1 gia t\u0103ng nhi\u1ec1u h\u01a1n \u1edf ph\u1ee5 n\u1eef.<\/p>\n<p>Ti\u1ebfn s\u0129 Laffin cho bi\u1ebft: &#8220;Ch\u00fang t\u00f4i nh\u1eadn th\u1ea5y c\u00f3 s\u1ef1 gia t\u0103ng r\u00f5 r\u1ec7t h\u01a1n v\u1ec1 huy\u1ebft \u00e1p \u1edf ph\u1ee5 n\u1eef, nh\u01b0ng hi\u1ec7n ch\u01b0a r\u00f5 l\u00fd do v\u00ec sao. Tuy nhi\u00ean, d\u1eef li\u1ec7u c\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u00e3 cho th\u1ea5y \u0111\u1ea1i d\u1ecbch c\u00f3 xu h\u01b0\u1edbng t\u1ea1o ra nhi\u1ec1u g\u00e1nh n\u1eb7ng h\u01a1n \u0111\u1ed1i v\u1edbi ph\u1ee5 n\u1eef, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 nh\u1eefng ph\u1ee5 n\u1eef \u0111i l\u00e0m, v\u00e0 \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t ch\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh ch\u0103m s\u00f3c s\u1ee9c kh\u1ecfe do nh\u00e0 tuy\u1ec3n d\u1ee5ng t\u00e0i tr\u1ee3&#8221;.<\/p>\n<div class=\"image-container\" title=\"Ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p c\u1ea7n theo d\u00f5i huy\u1ebft \u00e1p th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean t\u1ea1i nh\u00e0 v\u00e0 kh\u00e1m \u0111\u1ecbnh k\u1ef3\" data-fancybox=\"group\">\n<figure><img decoding=\"async\" class=\"img-fake\" src=\"https:\/\/zalo-article-photo.zadn.vn\/95eddd43100af954a01b#217139253\" alt=\"Zalo\" \/><figcaption>Ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p c\u1ea7n theo d\u00f5i huy\u1ebft \u00e1p th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean t\u1ea1i nh\u00e0 v\u00e0 kh\u00e1m \u0111\u1ecbnh k\u1ef3<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n<p>Nghi\u00ean c\u1ee9u c\u0169ng cho th\u1ea5y t\u0103ng c\u00e2n kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 nguy\u00ean nh\u00e2n r\u00f5 r\u00e0ng khi\u1ebfn huy\u1ebft \u00e1p t\u0103ng trong th\u1eddi k\u1ef3 \u0111\u1ea1i d\u1ecbch, m\u1eb7c d\u00f9 vi\u1ec7c l\u1ef1a ch\u1ecdn ch\u1ebf \u0111\u1ed9 \u0103n u\u1ed1ng kh\u00f4ng h\u1ee3p l\u00fd trong \u0111\u1ea1i d\u1ecbch c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00f3ng m\u1ed9t vai tr\u00f2 nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh trong s\u1ed1 c\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 nguy c\u01a1 g\u00e2y t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p.<\/p>\n<p>Theo nh\u00f3m nghi\u00ean c\u1ee9u: &#8220;Ch\u1ebf \u0111\u1ed9 \u0103n u\u1ed1ng qu\u00e1 nhi\u1ec1u natri ho\u1eb7c u\u1ed1ng nhi\u1ec1u r\u01b0\u1ee3u h\u01a1n \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ghi nh\u1eadn r\u00f5 r\u00e0ng trong th\u1eddi k\u1ef3 \u0111\u1ea1i d\u1ecbch v\u00e0 \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn t\u1edbi nguy c\u01a1 t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p. Tuy nhi\u00ean, huy\u1ebft \u00e1p c\u0169ng c\u00f2n ch\u1ecbu \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng b\u1edfi nhi\u1ec1u y\u1ebfu t\u1ed1 kh\u00e1c nh\u01b0 gi\u1ea5c ng\u1ee7, s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c thu\u1ed1c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb b\u1ec7nh,\u2026&#8221;.<\/p>\n<p>C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc cho r\u1eb1ng: &#8220;\u0110\u1ea1i d\u1ecbch COVID-19 \u0111ang di\u1ec5n ra c\u00f3 li\u00ean quan nhi\u1ec1u \u0111\u1ebfn t\u00ecnh tr\u1ea1ng stress m\u00e3n t\u00ednh v\u00e0 t\u00ecnh tr\u1ea1ng n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ebd khi\u1ebfn nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi thay \u0111\u1ed5i trong l\u1ed1i s\u1ed1ng. Khi \u0111\u00f3, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi ch\u1ecdn \u0111\u1ed3 \u0103n nhanh v\u00e0 bia, thay v\u00ec ch\u1ecdn m\u00f3n salad l\u00e0nh m\u1ea1nh, ho\u1eb7c h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 ng\u1ee7 \u00edt h\u01a1n, \u00edt t\u1eadp th\u1ec3 d\u1ee5c h\u01a1n v\u00e0 qu\u00ean u\u1ed1ng thu\u1ed1c,\u2026. \u0110\u00e2y c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 l\u00fd do khi\u1ebfn stress m\u00e3n t\u00ednh li\u00ean quan \u0111\u1ebfn t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p&#8221;.<\/p>\n<p>Theo Trung t\u00e2m Ki\u1ec3m so\u00e1t v\u00e0 Ph\u00f2ng ng\u1eeba d\u1ecbch b\u1ec7nh (CDC) Hoa K\u1ef3, huy\u1ebft \u00e1p cao l\u00e0m t\u0103ng nguy c\u01a1 m\u1eafc b\u1ec7nh tim v\u00e0 \u0111\u1ed9t qu\u1ef5, l\u00e0 2 nguy\u00ean nh\u00e2n g\u00e2y t\u1eed vong h\u00e0ng \u0111\u1ea7u \u1edf ng\u01b0\u1eddi tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh M\u1ef9. C\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u cho r\u1eb1ng: &#8220;S\u1ef1 gia t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p t\u00e2m thu \u1edf nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh M\u1ef9 trong nghi\u00ean c\u1ee9u n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 b\u00e1o hi\u1ec7u s\u1ef1 gia t\u0103ng s\u1eafp t\u1edbi v\u1ec1 t\u1ef7 l\u1ec7 t\u1eed vong do b\u1ec7nh tim m\u1ea1ch&#8221;.<\/p>\n<p><strong>Gi\u1ea3i ph\u00e1p ph\u00f2ng ng\u1eeba v\u00e0 ki\u1ec3m so\u00e1t t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p<\/strong><\/p>\n<div class=\"image-container\" title=\"T\u1eadp th\u1ec3 d\u1ee5c th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng b\u1ec7nh t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p\" data-fancybox=\"group\">\n<figure><img decoding=\"async\" class=\"img-fake\" src=\"https:\/\/zalo-article-photo.zadn.vn\/b87ff2d13f98d6c68f89#217139255\" alt=\"Zalo\" \/><figcaption>T\u1eadp th\u1ec3 d\u1ee5c th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng b\u1ec7nh t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n<p>Theo c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc, nh\u00ecn chung, trong th\u1eddi k\u1ef3 \u0111\u1ea1i d\u1ecbch COVID-19, c\u00e1c gi\u1ea3i ph\u00e1p y t\u1ebf c\u00f4ng c\u1ed9ng nh\u01b0 ti\u00eam ch\u1ee7ng v\u00e0 kh\u1ea9u trang r\u00f5 r\u00e0ng l\u00e0 quan tr\u1ecdng, nh\u01b0ng \u0111i\u1ec1u r\u1ea5t \u0111\u00e1ng quan t\u00e2m \u0111\u00f3 l\u00e0 kh\u00f4ng n\u00ean b\u1ecf qua c\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 nguy c\u01a1 \u0111\u1ed1i v\u1edbi b\u1ec7nh tim m\u1ea1ch v\u00e0 c\u00e1c t\u00ecnh tr\u1ea1ng r\u1ed1i lo\u1ea1n s\u1ee9c kh\u1ecfe m\u1ea1n t\u00ednh. Do v\u1eady, c\u1ea7n \u0111\u1ea3m b\u1ea3o th\u1ef1c hi\u1ec7n m\u1ed9t l\u1ed1i s\u1ed1ng l\u00e0nh m\u1ea1nh, kh\u00e1m ki\u1ec3m tra s\u1ee9c kh\u1ecfe th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean, s\u1eed d\u1ee5ng thu\u1ed1c theo \u0111\u00fang ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh c\u1ee7a b\u00e1c s\u0129, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t khi b\u1ecb b\u1ec7nh t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p.<\/p>\n<p>M\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u to\u00e0n c\u1ea7u m\u1edbi \u0111\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f4ng b\u1ed1 tr\u00ean t\u1ea1p ch\u00ed The Lancet c\u0169ng \u0111\u00e3 cho th\u1ea5y, ngay c\u1ea3 khi ch\u01b0a ch\u1ecbu \u00e1p l\u1ef1c c\u1ee7a \u0111\u1ea1i d\u1ecbch COVID-19, s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi t\u1eeb 30 \u0111\u1ebfn 79 tu\u1ed5i b\u1ecb cao huy\u1ebft \u00e1p \u0111\u00e3 t\u0103ng g\u1ea5p \u0111\u00f4i k\u1ec3 t\u1eeb n\u0103m 1990 \u0111\u1ebfn n\u0103m 2019, v\u00e0 h\u01a1n m\u1ed9t n\u1eeda trong s\u1ed1 h\u1ecd kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb.<\/p>\n<p>Theo B\u1ec7nh vi\u1ec7n Mayo Clinic (M\u1ef9), 10 bi\u1ec7n ph\u00e1p gi\u00fap ki\u1ec3m so\u00e1t huy\u1ebft \u00e1p cao, bao g\u1ed3m:<\/p>\n<p>1. Gi\u1ea3m c\u00e2n.<\/p>\n<p>2. T\u1eadp th\u1ec3 d\u1ee5c th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean.<\/p>\n<p>3. Th\u1ef1c hi\u1ec7n ch\u1ebf \u0111\u1ed9 \u0103n u\u1ed1ng l\u00e0nh m\u1ea1nh.<\/p>\n<p>4. Gi\u1ea3m l\u01b0\u1ee3ng natri trong ch\u1ebf \u0111\u1ed9 \u0103n u\u1ed1ng.<\/p>\n<p>5. H\u1ea1n ch\u1ebf u\u1ed1ng r\u01b0\u1ee3u.<\/p>\n<p>6. B\u1ecf thu\u1ed1c l\u00e1.<\/p>\n<p>7. Gi\u1ea3m d\u00f9ng caffeine.<\/p>\n<p>8. Gi\u1ea3m stress.<\/p>\n<p>9. Theo d\u00f5i huy\u1ebft \u00e1p th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean t\u1ea1i nh\u00e0 v\u00e0 kh\u00e1m \u0111\u1ecbnh k\u1ef3.<\/p>\n<p>10. C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n y\u00eau tr\u1ee3 gi\u00fap khi c\u1ea7n.<\/p>\n<p><strong>BS. Thanh Li\u00eam<\/strong><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Theo k\u1ebft qu\u1ea3 m\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u m\u1edbi \u0111\u00e2y \u0111\u0103ng tr\u00ean t\u1ea1p ch\u00ed The journal Circulation, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh \u1edf M\u1ef9, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 ph\u1ee5 n\u1eef, c\u00f3 nguy c\u01a1 cao b\u1ecb t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p trong \u0111\u1ea1i d\u1ecbch COVID-19. T\u00ecnh tr\u1ea1ng t\u0103ng huy\u1ebft \u00e1p xu\u1ea5t hi\u1ec7n trong \u0111\u1ea1i d\u1ecbch COVID-19 Ti\u1ebfn s\u0129 Luke Laffin, gi\u00e1m \u0111\u1ed1c [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":11703,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"limit_modified_date":"","last_modified_date":"","footnotes":""},"categories":[241,235],"tags":[],"class_list":["post-11706","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cap-nhat-tin-covid","category-phong-chong-covid-19"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11706","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11706"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11706\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11703"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11706"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11706"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cdcangiang.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11706"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}